شفقنارسانه- سید غلامرضا فلسفی کارشناس سواد رسانهای و سواد خبری یادداشتی با عنوان «در رثای او که به دین و سواد رسانهای توأمان عشق میورزید» در اختیار شفقنا قرار داد که در متن آن اینگونه آمده است:
در ۲۲ دسامبر ۲۰۱۶ دانشجویان حوزه علوم ارتباطات و معلمان آموزش سواد رسانهای جهان در غم از دست دادن یکی از اعاظم و نامآوران این عرصه به سوگ نشستند؛ چراکه الیزابت تامن[۱] استاد برجسته سواد رسانهای در ۷۳ سالگی رخ در نقاب خاک کشید. کسی که سالهای پربارِ عمر پرثمر خود را صرف تحقق رؤیایی کرد که پیش و بیش از دیگران در ذهن داشت و آن اهمیت سواد رسانهای برای زندگی و ضرورت یادگیری آن در قرن ۲۱ بود.
تامن در ۱۸ ژوئن ۱۹۴۳ در چاتانوگا، تنسی، در خانواده جان و گرترود تامن متولد و در نشویل تنسی بزرگ شد. وی انسانی بهغایت مذهبی بود که سابقه این امر به سال ۱۹۶۴ برمیگشت. زمانی که سرپرستیِ مدارس مذهبی در کلیسای کاتولیک رومی را بر عهده داشت و تا سال ۱۹۶۶ عضوی از گروه خواهران پیشروی خادمِ حضرت مریم (ع) در کلیسای کاتولیک داون پورت در ایالت آیووا بود. استعداد و علاقه وافر او به هنر عکاسی موجب شد تا در کنار تألیف و تدریس در حوزه آموزش سواد رسانهای، مجموعهای از عکسهای منحصربهفرد را با عنوان گلهای شفابخش از خود به یادگار بگذارد که در سال ۲۰۱۰ بیمارستان سنت توماس در نشویل مجموعهای از این عکسها را سفارش داد تا در اتاق ۳۰۰ بیمار نصب شوند.
تامن مدرک لیسانس خود را از کالج Marycrest و مدرک کارشناسی ارشد را از دانشکده ارتباطات آننبرگ دانشگاه کالیفرنیای جنوبی در لسآنجلس اخذ و کار خود را با روزنامهنگاری و معلمی زبان انگلیسی در دبیرستانی در مارشال تاون آیووا از سال ۱۹۶۷ تا ۱۹۶۹ آغاز کرد و کمکم به آموزش علوم ارتباطات علاقهمند شد. تامن از سال ۱۹۷۰ تا ۱۹۷۵ در مقام عکاس در مرکز ارتباطات فرانسیسکن کار و به ساخت فیلمهایی کوتاه برای ترویج بحث کلاسی برای آموزشهای دینی کمک کرد. در سال ۱۹۷۷ مجله رسانه و ارزشها را تأسیس کرد که به بررسی مقوله جنگ، کلیشههای جنسیتی و نژادپرستی در رسانه، قوانین حاکم بر رسانهها و نسبت کودکان با رسانه میپرداخت.
این استاد علوم ارتباطات در سال ۱۹۸۹ مرکز سواد رسانهای را در آمریکا برای تولید برنامه درسی جهت کمک به دانش آموزان در تمامی پایهها و دورههای تحصیلی تأسیس کرد تا آنها بتوانند مهارتهای تفکر انتقادی خود را در مواجهه با خشونت موجود در رسانهها و امثال آن بهبود و ارتقا بخشند. او یکی از چهار بنیانگذار مرکز Partnership for Media Educationبود که در سال ۱۹۹۷ جهت ترویج و توسعه حرفهای آموزش رسانهای، اجلاس آموزش رسانهای را در سطحی ملی سازماندهی کردند. با تلاشهای تامن PME در سال ۲۰۰۱ به سازمانی ملی ارتقا و بهنام اتحاد برای آمریکایِ باسواد رسانهای تغییر نام یافت. در سال ۲۰۰۲ وی جایزه یکعمر فعالیت دانیلجیکین را از دانشگاه دیتون اوهایو و در سال ۲۰۰۶ جایزه یکعمر رهبری آموزشی در حوزه آموزش سواد رسانهای از طریق یادگیری در کلاس درس به کمک سامانههای کابلی را از جشنواره رهبران آموزشی آمریکا دریافت کرد.
این استاد پیشرو در آموزش سواد رسانهای طی مصاحبه با آژانس خبری کاتولیک نیوز در سال ۲۰۰۶ گفت که چندی پیش، مردم منابعی به نسبت محدود برای تحقیق در مورد رسانهها در اختیار داشتند؛ اما اکنون مردم امکان تحقیق و پرسشگری را به وسعت تمام دنیا در اختیار دارند. تامن افزود که امروزه مردم با فشردن یک دکمه به اینترنت وصل میشوند که همهچیز در آن وجود دارد و به یمن وجود این فناوری جستوجو و پژوهش میتواند عمیقتر و غنیتر انجام شود.
از این استاد برجسته و صاحبنام علوم ارتباطات و آموزش سواد رسانهای که در ایام ششمین سالگرد درگذشتش قرار داریم، کتابها و مقالههایی فراوان برجا مانده ولی در زیستبوم ارتباطی ایران بهجز تعدادی معدود مقاله و کتابهای ترجمهشده، بهطور شایسته به دیدگاههای وی پرداخته نشده است.
[۱] Elizabeth Thoman
