زمان انتشار : ۳۱ اردیبهشت ,۱۳۹۹ | ساعت : ۱۳:۲۶ | کد خبر : 496919 |

در میزگردی مطرح شد؛ رسانه ها تا چه حد در تصویر سازی صلح با محوریت سلامت نقش دارند؟

شفقنا رسانه– در ادامه سلسله نشست‏‌ها و میزگردهای مجازی و بین ‏المللی دانشگاه علامه طباطبایی درباره کرونا در علوم انسانی و اجتماعی، دانشکده ارتباطات این دانشگاه میزبان برگزاری میزگرد مجازی مشترکی با کشور افغانستان با عنوان « نقش رسانه ها در تصویر سازی صلح با محوریت سلامت» شد.

 

به گزارش شفقنا رسانه، سهیلا عرفانی، استاد روزنامه‏‌نگاری دانشگاه هرات، صحبت‏ های خود را درباره این موضوع که رسانه‏ ها چگونه می‌‏توانند در تجربه ترومای امروزی حس وحدت و همدلی القاء کنند، آغاز کرد. او اظهار داشت: پاندمی کرونا، نوعی تجربه تروماتیک برای همه انسان ها در سراسر جهان است چراکه آثار مخربی بر سلامت روح و روان مردم بر جا گذاشته است و رسانه در این میان می‌‏تواند با تاثیرگذاری بر حس وحدت و همدلی میان مردم، از آسیب‌‏های این واقعه بکاهد.

مدیر مسئول رادیو و تلویزیون معراج افغانستان در ادامه سخنان خود ضمن تقسیم ‏بندی انواع رسانه ‏ها به دو نوع سنتی و نوین، تلویزیون را مهمترین رسانه سنتی دانست که بالاترین پوشش خبری را در میان افراد مسن به خود اختصاص داده است. درعین ‏حال، جوانان و نوجوانان، اخبار مدنظر خود را بیشتر از راه رسانه ‏های نوین یا شبکه‏ های مجازی دنبال می کنند. از نظر او، گسترده بودن اطلاعات در این شبکه ‏های مجازی خطر دسترسی به اخبار جعلی (Fake news) را به دنبال دارد، اما از طرفی این رسانه ‏ها به علت دوسویه بودن ارتباطی که برقرار می سازند، امکان به ‏اشتراک‏ گذاری تجربیات مخاطبین و به عنوان مثال افرادی که به بیماری کرونا مبتلا شده‎اند، را با طیف گسترده‏ای از افراد فراهم می ‏آورد.

استاد دانشگاه هرات، ضمن بیان این نکته که در افغانستان مردم این بیماری را ننگ تلقی کرده و حتی به پنهان کردن آن می ‏پردازند، گفت: دوسویه بودن وضعیت ارتباط در رسانه‏ های نوین می تواند به کمرنگ شدن این ترس‏ ها و رنج ‏ها کمک شایانی کند. به سخن دیگر، افراد از راه به اشتراک ‏گذاری یک ویدئو می‏ توانند احساسات خود را درباره این بیماری بازگو کرده و دیگران را در درک همدلانه نسبت به آن بیماری سهیم سازند. در حقیقت ارتباطات سلامت محور از راه صفحه تلویزیون و صفحات مجازی، مخاطبان گسترده‏ای را به خود جذب کرده‏ است که این مخاطبان تلاش می ‏کنند پیوسته درجریان امور مربوط به این بیماری قرار بگیرند و رسانه ‏های سنتی از جمله تلویزیون در این میان نقش دروازه‏ بانی را ایفا می ‏کنند که می ‏تواند صحت اطلاعات و اخبار منتشر شده در رسانه ‏های نوین را تایید یا تکذیب نمایند.

در مجموع عرفانی بر این باور بود که لازم است در کنار اطلاعاتی که به صورت یک سویه به مخاطبین داده می ‏شود، آنها را با احساسات و نگرش‏ های کسانی که با ترومای کرونا دست و پنجه نرم می‏ کنند آشنا ساخت و از راه رسانه در میان مردم همدلی ایجاد کرد. امروزه مخاطبان بیش از هر زمان دیگری اطلاعات خود را درباره یک بیماری از رسانه ‏های سنتی و دیجیتال بدست می ‏آورند و وظیفه رسانه این است که در کنار ارائه اطلاعات درست، تروما و ترس مخاطبین خود را نیز کاهش دهد.

به گزارش شفقنا رسانه، علی شاکر، پژوهشگر رسانه و استاد مهمان دانشگاه علامه طباطبائی، دومین سخنران این میزگرد مجازی بود. نکته محوری بحث او بررسی نقش رسانه ‏ها در ایجاد دیگری ‏سازی و بیگانه‏ ستیزی نسبت به برخی از کشورهایی بود که در مراحل ابتدایی شیوع و گسترش بیماری کرونا، نقش کلیدی داشتند. از نظر شاکر، در شرایط کنونی، نوعی احساس عصبانیت و انزجار شدید نسبت به چینی‏ ها در نگرش عموم مردم جهان، دیده می ‏شود و این امر باعث شده موضع‏ گیری‏ های تندی نسبت به مردمان شرق آسیا گسترش یابد. از مصر تا مالزی، از اتیوپی تا بنگلادش و از اندونزی تا آمریکا، همه علیه چینی ‏ها و مردمان بی‌گناه با مشخصات فیزیکی و ظاهری اقوام آسیای شرقی، موضع گرفته ‏اند.

او سپس با اشاره به موارد مشابه در تاریخ مانند طاعون سیاه، تاکید کرد: این شرایط در رویارویی با همه پاندمی های مشهور تاریخ دیده می شده است. این درحالی است که وظیفه رسانه این است که فراتر از نژاد و قومیت عمل کند.

او در ادامه سخنان خود با گفتن نمونه هایی درباره انواع توهین ‏ها و آزار و اذیت‏ های صورت‏ گرفته در کشورهای مختلف نسبت به چینی ‏ها، تاکید کرد: باید در برخورد با این بیماری در رسانه دست از برچسب ‏زنی جغرافیایی برداریم.

مدرس ارتباطات دانشگاه علامه ‏طباطبائی در ادامه گفت: بسیاری مواقع ما قواعد دنیای واقعی را وارد دنیای شبکه می ‏کنیم، ولی باید متوجه باشیم که دنیای شبکه قواعد خاص خود را دارد. به سخن دیگر، در این دنیا ما به شبکه شکل می‏ دهیم و دوستانمان را انتخاب می ‏کنیم، اما در عین حال شبکه نیز به ما شکل می دهد. ما در این فضا متاثر از دوستان و اطرافیان خود هستیم و حتی می‌توان گفت که از دوستانِ دوستان خود و اطرافیانِ اطراف خود نیز در فضای شبکه ‏ای تاثیر می‏ پذیریم. بنابراین اثرگذاری پیام ‏ها در چنین فضایی بسیار گسترده است و می ‏توان از طریق آن، هم پیام ‏های خشونت‏ آمیز را منتقل نمود و هم پیام‏ های صلح‏ آمیز را.

شاکر در جمع ‏بندی سخنان خود اظهار داشت: یکی از شیوه ‏های مقابله با بیگانه ‏ستیزی و دیگر هراسی نسبت به چینی ‏ها در شرایط کنونی، پخش پیام ‏های خلاف این جریان توسط رسانه ‏های معتبر است.

به گزارش شفقنا رسانه، زرین زردار، دبیراجرایی کرسی ارتباطات علم و فناوری یونسکو  نیز در این میزگرد سخنرانی خود را با عنوان تروج سلامت در زمانه کووید-۱۹، ضرورت‏ ها، پیش شرط‏ ها، موانع و راه ‏حل ‏ها بیان کرد. مطالب ارائه شده او در حقیقت نتیجه پایش کلان داده (Big Data) محتواهای تولید شده توسط مخاطبین فارسی ‏زبان در شبکه ‏های مجازی بود که در طول مدت دو ماه‏ و‏نیم از آغاز شیوع این بیماری، توسط کرسی یونسکو در ایران و با هدف پاسخ‏گویی به این پرسش صورت‏ گرفته بود که چرا ترویج سلامت همچنان اهمیت دارد؟

او بر اساس نتایج به دست آمده از این تحلیل ‏ها گفت: شبکه ‏های من و تو، بی بی سی فارسی و ایران اینترنشنال، کنشگران اصلی تولید محتوای فارسی مرتبط با کرونا بودند و در این مدت نقش تعیین کننده ‏ای در زمینه تولید محتوا ایفا کرده ‏اند. با این همه، محتوای موضوعی غالب در تولیدات آنها مربوط به سیاست‏گذاری صورت گرفته درباره بیماری کرونا بوده است.

عضو هیات علمی دانشگاه علامه‏طباطبائی در ادامه گفت: در فاصله ۱۰ تا ۱۷ اردیبهشت، شبکه تلگرام بیشترین خیز جدی در تولید محتوای آموزشی مربوط به کرونا را برداشته است و دغدغه ‏های بهداشتی، مطالب مربوط به واکسن، زمان پایان کرونا، منشاء کرونا و همین طور اطلاعاتی مربوط به دستکش و ماسک، بیشترین محتواهای تولید شده در این شبکه بوده ‏اند.

این استاد ارتباطات، اخبار جعلی و نامشخص بودن صحت اطلاعات را مهمترین مانع ترویج سلامت در شرایط کنونی عنوان و تاکید کرد: به علت ناشناخته بودن ابعاد این بیماری، اکثر داده ‏هایی که در این زمینه تولید می ‏شود داده‏ های لرزان است. در عین حال، نتایج پایش‏ های کلان داده محتواهای مخاطبین فارسی ‏زبان، نشان از فقدان اعتماد عمومی به کارآمدی سیاستگذاری ‏های صورت ‏گرفته از سوی مسئولین نظام دارد که خود می ‏تواند مانع بزرگی برای ترویج سلامت باشد.

او در جمع ‏بندی سخنان خود، پذیرش پیچیدگی بیش از حد بحران، تقویت همکاری‏ های بین ‏المللی در تولید محتوای ترویج سلامت، شکل‏ دادن به همکاری ‏های منطقه ‏ای برای ارتقای کیفیت تولیدات علمی و توسعه نهادهای حرفه‏ ای روزنامه نگاری برای رویارویی با اخبار جعلی را مهمترین راهکارهای ترویج سلامت در زمانه کووید ۱۹ عنوان کرد و گفت: پذیرش پاندمی کرونا و صلح با این بیماری، نقطه شروعی برای ادامه راه است.

به گزارش شفقنا رسانه، فیصل کریمی، استاد روزنامه نگاری دانشگاه هرات و رئیس انستیتو تحقیقات و مطالعات رسانه افغانستان، اخرین سخنران این نشست بین ‏المللی بود که سخنان خود را درباره استراتژی رسانه برای افزایش آرامش عمومی بیان کرد. از نظر او، رسانه ها به عنوان مهمترین رکن اثرگذار در شکل دهی به افکار عمومی می توانند از ۸ استراتژی برای تقویت آرامش عمومی بهره گیرند. این استراتژی ‏ها عبارتند از: ۱) اطلاع رسانی به موقع، درست و شفاف با هدف تقویت اعتماد مردم به رسانه ها که مستلزم بازبینی جدی سیستم های رسانه ای کنونی به منظور افزایش اعتماد سازی است ۲) مشارکت عمومی مردم در راستای آرامش عمومی ۳) آموزش و بسیج عمومی که زمینه مشارکت مردم در اطلاع‏ رسانی را فراهم سازد، ۴)مبارزه با اخبار جعلی و اطلاعات غیرعلمی در مقابله با کرونا در رسانه‏ های جریان اصلی، ۵) تزریق امید و امیدآفرینی و ذکر تجربیات موفق کشورهای دیگر ۶) دقت در انتخاب واژه ها و کلمات و گزینش و کاربرد هدفمند واژه ها ۷) تولید برنامه ‏های سرگرمی و تفریحی محور با چاشنی طنز و ۸) آموزش روزنامه ‏نگاری بحران به روزنامه نگاران.

رئیس انستیتو مطالعات رسانه افغانستان در پایان سخنان بار دیگر بر این نکته تاکید کرد که رسانه‏ های جریان اصلی و همه کاربرانی که تولید محتوا می‏ کنند، نسبت به تولید اطلاعات صحیح، رسالت و مسئولیت دارند و باید به وظیفه خود آگاه باشند.

او افزود: کلیدواژه روزنامه نگاری صلح، «آزادی رسانه» است و آزادی رسانه سبب تقویت رسانه ‏های رسمی و تضعیف رسانه ‏های جعلی خواهد شد.

در این نشست که با حضور مخاطبینی از ایران و افغانستان و به همت دانشگاه علامه ‏طباطبائی و مشارکت انستیتو مطالعات رسانه افغانستان برگزار شد، عبدالله فایز، رئیس دانشگاه هرات و محمد داوود منیر، معاون امور دانشجویی این دانشگاه نیز شرکت داشتند. در پایان این میزگرد مجازی نیز سخنرانان به مدت نیم ساعت به پرسش های مخاطبین خود پاسخ دادند.

گفتنی است برگزاری میزگرد آنلاین نقش رسانه ها در تصویرسازی صلح با محوریت سلامت بود. در این میزگرد آنلاین که به ابتکار گروه ارتباطات دانشگاه علامه طباطبائی و مشارکت اساتید برجسته دانشگاه هرات برگزار ‏شد، زرین زردار و علی شاکر از دانشگاه علامه و سهیلا عرفانی و فیصل کریمی از دانشگاه هرات افغانستان به ارائه نظرات و دستاوردهای پژوهشی خود درباره روزنامه ‏نگاری صلح با تمرکز بر پاندمی کرونا پرداختند. همچنین حامد شفیعی، روزنامه ‏نگار و فعال رسانه و صلح، مدیریت این نشست را برعهده داشت.

انتهای پیام

media.shafaqna.com

شفقنا در شبکه های اجتماعی: توییتر | اینستاگرام | تلگرام

پاسخ به این نظر

Please enter your comment!
Please enter your name here