زمان انتشار : ۱۸ دی ,۱۳۹۷ | ساعت : ۱۶:۲۷ | کد خبر : 477722 |

برد تیم ملی فوتبال ایران مقابل یمن «طوفانی» یا «توفانی»بود؟

شفقنا رسانه-شب گذشته تیم ملی فوتبال ایران در نخستین مسابقه جام ملت‌های آسیا در ورزشگاه محمد بن زاید ابوظبی مقابل تیم یمن قرار گرفت که توانست با برد ۵ بر صفر ،بازی پر گلی را به ثمر برساند.به همین خاطر تیتر بسیاری از روزنامه ها به این برد قهرمانانه اختصاص یافت و هر کدام با واژه هایی واکنش خود را به بازی خوب ایران نشان دادند اما واژه ای که بیشتر روزنامه ها در تیتر آن را به کار بردند،«توفان» و «طوفان» بود .البته که این دو واژه آوای یکسانی در تلفظ دارند اما معانی و ریشه هر دو واژه متفاوت است برای همین بسیار مهم است که روزنامه ها بر چه اساسی کدام واژه را انتخاب می کنند .این کاربردهای دوگانه در رسانه ها تنها به واژه های «طوفان و توفان »محدود نمی شود، تا زمانی که از فقدان شیوه نامه نگارش فارسی و شیوه نامه نگارش خبر در رسانه رنج می بریم شاهد کاربرد دوگانه این چنین واژه هایی در رسانه ها هستیم.

به گزارش شفقنا رسانه،در ادامه با مروری بر روزنامه هایی که این دو واژه را انتخاب کرده اند ، نگاهی به توضیحات علیرضا حسینی پاکدهی عضو هیئت علمی گروه ارتباطات دانشگاه علامه طباطبایی درباره شیوه متفاوت نگارش رسانه ها از کاربرد این دو واژه در خبر می اندازیم . پاکدهی در گفتگویی که قبلا با شفقنا رسانه (اینجا) داشته می گوید:«واژه توفان و طوفان با تلفظی یکسان ریشه‌های متفاوتی دارند و به کار بردن آنها برای یک معنی کار غلطی است. همچنان که در لغت‌نامه معین هم به این موضوع اشاره شده است. واژه طوفان ریشه‌ای عبری و یونانی دارد و به زبان عربی وارد شده و با «ط» نوشته می‌شود. این واژه در زبان انگلیسی به صورت «Typhoon» نوشته می‌شود و به معنی حادثه‌ای طبیعی است، همراه با باد و باران که خرابی و خسارت به بار می‌آورد. در ترکیب‌هایی مانند طوفان نوح، طوفان کاترینا و طوفان تهران باید از واژه طوفان استفاده کنیم زیرا در غیر این صورت معنی واژه غلط خواهد شد.»

او ادامه می دهد:«از سوی دیگر واژه «توفان»، یک واژه فارسی است که از ترکیب کلمات توفیدن یا توپیدن ریشه گرفته است. این دو واژه که معنی یکسانی دارند به معنی داد زدن، غرش کردن و غران بودن هستند که کلمه «توفان» نیز از این ریشه‌ها نشات گرفته است و به کار بردن واژه توفان به معنی یک حادثه طبیعی همراه با باد و باران درست نیست و از نظر نگارشی غلط محسوب می‌شود.»

با توجه به این توضیحات باید به تیتر و روتیتر روزنامه هایی که این دو واژه را به کار برده اند توجه کرد و دید که کدامیک از واژه مناسب تری برای این خبر استفاده کرده اند.در ادامه می خوانید…

روزنامه آفتاب یزد در عکس یک خود نوشت«شروع طوفانی یوزهای ایرانی»و در رو تیتر عنوان کرد «برد پر گل ملی پوشان فوتبال کشورمان در اولین بازی خود در جام ملت های آسیا» با توجه به رو تیتر ،روزنامه باید از واژه «توفان» به معنی غریدن استفاده می کرد تا با رو تیتر هم هماهنگ تر باشد.

اما در آرمان امروز با توجه به رو تیتری که به کار برده است ،می توان گفت واژه «طوفان» را درست بکاربرده است. این روزنامه  در تیتر خود نوشت «شروع طوفانی» و در رو تیتر عنوان کرد«جام ملت ها: زلزله ایران آسیا را ترساند».در واقع چون روزنامه نگاه اش به نتیجه بازی نوعی تمثیل چون طوفان طبیعی است ،به کار بردن این واژه درست است.

خراسان هم عکس یک را به این برد اختصاص داد و در تیتر از «خط و نشان یوزها برای غول های آسیا» نوشت و در رو تیتر آورد «تیم ملی، جام ملت ها را توفانی آغاز کرد» که واژه توفان در اینجا به معنای غرش و با و تیتر هماهنگی دارد.

روزنامه جوان اما واژه نادرست را به کار برد و با اختصاص عکس یک خود به این برد نوشت«گلزن و طوفانی مثل بچه های ایران» با توجه به اینکه معنی روزنامه در اینجا غریدن بازیکنان فوتبال بوده، احتمالا این واژه به اشتباه انتخاب شده است .

«خط و نشان برای جام» تیتر انتخابی وطن امروز است که در رو تیتر خود از «آغاز توفانی تیم ملی ایران در جام ملت های آسیایی» صحبت کرده و این کلمه را با نگارش درست به کار برده است .روزنامه افسانه هم از تیتری مشابه روزنامه وطن امروز برای برد تیم ملی با عنوان«خط و نشان یوزها برای تمام آسیا» استفاده کرد اما در رو تیتر اشتباه دیگر روزنامه را تکرار کرد و از «شروع طوفانی »گفت که با توجه به تیتر بهتر بود توفان بکار می برد.

روزنامه تماشا هم با اینکه در رو تیتر از واژه «طوفان» استفاده کرده است و به نظر می رسد این واژه درست نیست اما با توجه به تیتری که انتخاب کرده«زلزله در آسیا» می توان گفت با هم هماهنگی دارند و آن معنایی که روزنامه در به کار بردن این واژه مد نظرش بوده است ،اعمال شده است.

 

 

 

 

اما برد تیم ملی مقابل یمن تیتر و عکس یک امروز روزنامه های ورزشی بود با نگاهی به صفحه یک آنها ،باید دید که از چه واژه هایی برای این نتیجه و قهرمانی استفاده شده است.

روزنامه گل که یکی از معروف ترین روزنامه های ورزشی است در تیتر نوشت«خوش یمن مثل یمن» و در رو تیتر از جمله«تیم ملی توفانی شروع کرد» استفاده کرد که به درست این واژه را به کار برده است .انتخاب چنین واژه های درستی با توجه به فراوانی نگاه مخاطب در این روزها به این روزنامه ها مهم است .

روزنامه خراسان ورزشی و ابرار ورزشی از دیگر روزنامه هایی هستند که در رو تیتر و تیتر خود از واژه طوفان استفاده کردند و با توجه به کلماتی که به کار برده اند انتخاب این واژه درست نیست .روزنامه ابرار ورزشی  در تیتر خود «شروع طوفانی» را انتخاب کرد و خراسان ورزشی در رو تیتر به این شروع طوفانی اشاره کرده است.

پاکدهی با اشاره به ریشه واژه ها بیان می کند: «ط» یکی از راه‌های تشخیص واژه‌های عربی است. این موضوع که ما به اشتباه بسیاری از واژه‌های فارسی را با «ط» به کار می‌بریم یکی از موضوعاتی است که باید تصحیح شود اما در همه مواقع تغییر «ط» به «ت» واژه را تصحیح نمی‌کند. در کلمه‌هایی مانند بلیت، امپراتوری، اتو، اتاق و … که واژه‌هایی با ریشه غیر عربی هستند و مستقیما از دیگر ریشه‌ها به فارسی وارد شده‌اند، این تصحیح باید انجام شود اما در کلمه‌ای مانند طوفان که ریشه‌ای عربی دارد، استفاده کردن از توفان درست نیست.

او ادامه می دهد: باید دقت کرد که برخی واژه‌های خاص که عربی نیستند نیز با «ط» نوشته می‌شوند که به دلیل خاص بودن آنها نمی‌توانیم تغییر در آنها ایجاد کنیم، واژه‌هایی مانند افلاطون و ارسطو به عنوان اسامی خاص از این دست هستند. کلماتی اینچنین از عبری به عربی راه یافته‌اند و سپس به زبان فارسی آمده‌اند ولی به دلیل خاص بودنشان تغییر در نگارش آنها لازم نیست.

این مدرس دانشگاه پیشنهاد می دهد: فارسی‌زدگی زیاد از حد و بی‌دقتی روزنامه‌نگاران باعث شده تا این واژه‌ها که تلفظ یکسانی دارند و معنی متفاوت دارند به جای یکدیگر به کار بروند. همکاران ما در رسانه‌ها خیلی ساده و راحت از کنار موضوعاتی این‌چنینی می‌گذرند که باعث ایجاد بسیاری از مشکلات نگارشی است.مطبوعات در تصحیح شیوه‌های نگارش فارسی تاثیر به‌سزایی دارند و روزنامه‌نگاران باید تلاش کنند تا در موارد این چنینی دقت بیشتری به کار گیرند. برای تصحیح بسیاری از شیوه‌های غلط در نگارش باید رسانه‌های تاثیرگذار وارد عمل شوند و با گذاشتن کلاس‌های نگارش صحیح برای کارکنان خود این موضوع را مدیریت کنند.

ما گاهی فارسی‌بینی زیاد از حد داریم و گاهی فارسی‌بینی را نفی می‌کنیم. این نوع تعصب بی‌جا و افراط و تفریط در جامعه ایرانی و رسانه‌های ما باعث می‌شود که این دوگانگی‌ها و غلط‌ها اتفاق افتد. واقع‌بینی عملی و دوری از خودبینی یا غیربینی در زبان در جامعه ما دوای عملکرد درست در درست‌نویسی نگارش فارسی است که باید آن را رعایت کنیم.»

انتهای پیام

media.shafaqna.com

شفقنا در شبکه های اجتماعی: توییتر | اینستاگرام | تلگرام

پاسخ به این نظر

Please enter your comment!
Please enter your name here