زمان انتشار : ۱۷ شهریور ,۱۳۹۷ | ساعت : ۱۳:۴۶ | کد خبر : 473909 |

سردبیر اقتصادی ایرنا: جناح‌بازی و رقابت در انتشار اخبار منفی از موانع اصلاحات اقتصادی است

 شفقنا رسانه- زهرا حکیمی: بدون شک اصلاحات اقتصادی زمانی به نتیجه می‌رسد که افکار عمومی از برنامه‌های دولت در این حوزه آگاه باشد. در این میان رسانه‌ها می‌توانند با رویکرد توسعه‌ای ،به اتخاذ استراتژی‌های درست به دولت‌ها و آگاهی بخشی به مردم به موفقیت اصلاحات اقتصادی در وضعیت کنونی کمک کنند. اما رسانه‌ها تا چه حد سوژه‌هایشان در راستای اصلاحات اقتصادی است؟ آیا بسترهای لازم برای این آگاهی بخشی به دولت و افکار عمومی وجود دارد؟

 

لطیف نکویی سردبیر اقتصادی ایرنا به شفقنا رسانه می‌گوید: رکن اصلی همین رسانه‌ها هستند. چون رابط و واسط مردم و دولتمردان محسوب می‌شوند. از طرف دیگر خود رسانه نقش کاتالیزور و فیلتر دارد و اطلاعات را به صورت دو طرفه به همدیگر منتقل می‌کند. این وسط اگر اطلاع‌رسانی درستی صورت نگیرد متأسفانه نه‌تنها اصلاحات اقتصادی صورت نمی‌گیرد بلکه بدتر هم خواهد شد. بین مردم و دولت‌مردان فاصله ایجاد می‌شود و در مسیر طراحی‌شده برای اصلاحات اقتصادی مانع‌تراشی می‌کند.

او مثال می‌آورد: به عنوان مثال منِ رسانه باید به بهانه اصلاحات اقتصادی داده‌ها و اطلاعاتی را که دولت ترسیم کرده، بررسی کنم، اطلاعات آن را ریز، باز و عامیانه کنم و برای مردم توضیح دهم که اگر می‌خواهند به آرامش اقتصادی برسند باید این مسیر فراهم شود و در این مدت نیاز به تحمل سختی است تا به هدفمان برسیم و این کار وظیفه رسانه است. نه اینکه با غرض‌ورزی‌های جناحی دست‌انداز و مانع ایجاد کند. متأسفانه ما در کشورمان شاهد این مسئله هستیم.

سردبیر اقتصادی ایرنا ادامه می‌دهد: اگر مردم به این باور برسند که پشت‌ این سختی‌ها برنامه‌ای صورت گرفته که بعد آن به آرامش و راحتی منتهی می‌شود، نه‌تنها همراهی می‌کنند بلکه شرایط را فراهم خواهند کرد تا این زمینه زودتر به نتیجه برسد. از طرفی هم اگر مسئولان بدانند که مردم هم با آن‌ها همراه هستند با انرژی و دقت بیشتری کار را انجام می‌دهند. این وسط نقش رسانه مهم‌تر است که باید اصلاحاتی‌تر وارد عمل شود. اگرچه جناح‌بازی‌ها و رقابت در انتشار اخبار منفی باعث شده تا این مسئله با چالش‌هایی روبه‌رو شود.

 

مسئولان سرفصل‌های کارشان را برای رسانه‌ها تشریح کنند

نکویی به بیان ارزیابی خود از وضعیت رسانه‌ها از لحاظ اصلاحات اقتصادی می‌پردازد و می‌گوید: می‌توان این مسئله را به چند بخش تقسیم کرد. بخش اول شوک‌هایی هستند که وارد می‌شوند و بعضی رسانه‌ها نمی‌دادند چه هستند. نقدی هم به مسئولان وارد است که رسانه‌ها را آگاه نکرده‌اند. مسئولان باید سرفصل‌های کارشان را برای رسانه‌ها تشریح کنند. یعنی بگویند هدف‌گذاری‌شان چیست، می‌خواهند به کجا برسند و برای اینکه به آنجا برسند نیازمند چه چیزی هستند. رسانه‌ها هم اگر بخواهند با غرض‌ورزی عمل کنند و باسیاست‌های حاکمیت و دولت همسو نباشند بحران شکل می‌گیرد. وقتی منِ رسانه در اطلاع‌رسانی منافع جناحی‌ام را پررنگ می‌کنم نه منافع کشوری، تناقض آشکار ایجاد می‌شود.

 

رسانه‌ها با توجه به وضعیت کنونی کشور به ارائه راهکار بپردازند

او ادامه می‌دهد: از طرفی هم به دلیل مشکلات اقتصادی و افزایش هزینه‌ها رسانه‌های مستقل خیلی کم شده‌اند بنابراین این مسئله باعث شده نیازمند کمک مالی و جذب آگهی باشند و نتوانند وظیفه خود را که انتقاد سازنده و ارائه راهکار است به درستی انجام دهند. منِ رسانه باید شرایط کشور را در نظر بگیرم و بر اساس آن به ارائه راهکار بپردازم. یعنی منِ رسانه با توجه به وضعیت کنونی کشور دست به بررسی می‌زنم و به مردم می‌گویم با توجه به فشارهایی که به اقتصاد ما وارد شده لازم است تا این دوره گذار را طی کنیم. نه اینکه به فشارها دامن بزنم و  مردم برای خرید سکه و دلار به بازار هجوم بیاورند.

سردبیر اقتصادی ایرنا توضیح می‌دهد: یعنی رسانه باید به مردم بگویند که اگر همه به بازار هجوم بیاورند و کالایی را بخرند خودبه‌خود بازار آن کالا مختل می‌شود و قیمت بالا می‌رود. به عقیده من رسانه‌ها به‌ویژه رسانه ملی در این قضیه خیلی کوتاهی کردند. اگرچه کانال‌ها و رسانه‌های معاند هم در فضای مجازی فعالیت بیشتری دارند و اخبار دروغ را در قالب خبر راست به مردم می‌دهند و این خبرها در گروه‌های خانوادگی، دوستانه و … نشر پیدا می‌کند و اثرگذاری آن به‌شدت بالا است و باید راهکاری برای آن پیدا کرد. من معتقدم رسانه ملی باید در برنامه‌های خبری مهمش دست به شفاف‌سازی بزند. به بیان واقعیت‌ها بپردازد. یعنی حتی اگر اشکالاتی هم وجود داشته باشد که دارد، باید به بیان آن پرداخت.

 

مسئولان و کارشناسان، در رسانه ملی برای مردم توضیح دهند

با این حال خیلی‌ها به عملکرد رسانه ملی نقد می‌کنند و معتقدند که جناحی برخورد می‌کند. نکویی هم می‌گوید: من هم معتقد به جناحی برخورد کردن رسانه ملی هستم. صادقانه بگویم فعالان زیرمجموعه رسانه ملی هم خود از این قضیه ناراضی هستند و می‌گویند چیزی که به ما ابلاغ می‌شود دیدگاه شخصی ما نیست و از بالا تصمیم‌گیری شده است. وقتی ما در خبررسانی‌ها و نظرسنجی‌هایمان سعی کنیم حاکمیت را زیر سؤال ببریم عملاً شاخص نظام را زیر سؤال برده‌ایم. در اینجا فقط بحث دولت نیست بلکه بحث دولت، ملت و نظام حاکمیت است. از طرفی هم در چنین شرایط اقتصادی ما به‌شدت نیازمند اتحاد هستیم و باید مقامات، کارشناسان و مسئولان در رسانه ملی برای مردم توضیح دهند، اشکالات کار را بگویند و به شفاف‌سازی بپردازند.

 

برخی از راهکارها اقتصادی به صورت خام و نپخته مطرح می‌شود

با این حال بعضی از دبیران اقتصاد رسانه‌ها این انتقاد را به تیم اقتصادی دولت داشتند که توجهی به تحلیل‌های کارشناسان اقتصادی ندارد و بی‌توجه به هشدارهایشان کار خود را انجام می‌دهد. سردبیر اقتصادی ایرنا در این باره می‌گوید: چند وقت پیش ۳۸ اقتصاددان نامه‌ای برای دولت نوشتند که رهبری هم در صحبت‌هایشان گفتند نامه را خوانده‌اند و پیشنهاد‌های خوبی مطرح‌شده است. حتی در صحبت‌هایی هم که من با مسئولان حوزه اقتصاد داشتم می‌گفتند که ما آن‌قدر راهکار و دیدگاه اقتصادی از کارشناسان همسو و غیرهمسو با دولت می‌گیریم که کسی فکرش را هم نمی‌کند. چون هدفمان دستیابی به نتیجه خوب است. نقدی که به این مسئله دارم این است که متأسفانه در این قضیه اطلاع‌رسانی خوبی صورت نگرفته است. از طرف دیگر برخی از این راهکارها به صورت خام و نپخته مطرح می‌شود و در فضای مجازی با بالا و پایین کردنش به‌گونه‌ای دیگر نشر پیدا می‌کند و طبیعتاً اثرگذاری خوبی هم ندارد.

 

گفتن یا نگفتن؛ منفعت در کدام است؟

او ادامه می‌دهد: کارشناسان ما باید با توجه به داده‌ها و وضعیت کنونی به ارائه راهکار بپردازند. از طرف دیگر مسئله مهمی که مسئولان به آن اشاره کردند و رسانه‌ها باید به آن توجه کنند این است که در چنین شرایطی و به دلیل اعمال تحریم‌ها نگفتن بعضی چیزها بهتر است. به عنوان مثال وقتی برای رفع بحرانی دست به ارائه راهکار می‌دهیم و به بیان ساده‌تر تحریم‌ها را دور می‌زنیم، گفتن جزئیات این مسئله باعث می‌شود تا آمریکا و کشورهای معاند مانع‌تراشی کنند و مسیرها را ببندند.

نکویی توضیح می‌دهد: به عبارتی لازم نیست همیشه شفاف‌سازی شود. کاری که وزارت نفت به‌خوبی انجام داد و برخی دستگاه‌ها اعلام کردند که نگفتن بعضی از مسائل بهتر از گفتن است و ما همچنان به کارمان ادامه می‌دهیم و فروش نفتمان را هم داریم و قرار نیست جزئیات و چگونگی آن را تشریح کنیم. در اینجا می‌توان به مسئولان حق داد که نباید همه‌چیز را مطرح کرد. با این حال وظیفه رسانه‌ها است تا برای مردم توضیح دهند اگر مسئولان شیوه دور زدن تحریم‌ها یا راهکارهای اقتصادی را علنی بیان نمی‌کنند به این دلیل است. چراکه گفتن آن نه‌تنها کمکی نمی‌کند بلکه دردسرساز برای منافع ملی هم خواهد بود.

 

به‌روز نبودن روابط عمومی سازمان‌ها؛ مشکل خبرنگاران اقتصادی

نکویی در پاسخ به این سؤال که خبرنگاران حوزه اقتصادی ایرنا در پیگیری سوژه‌هایشان با چه مشکلاتی روبه‌رو هستند، می‌گوید: مشکلات خبرنگاران اقتصادی ایرنا هم مانند سایر رسانه‌ها است. یکی از مشکلاتمان به‌روز نبودن روابط عمومی سازمان‌ها است. به عبارتی نسبت به شایعات و اخبار کذب دیرتر واکنش نشان می‌دهند و باعث ایجاد مشکلاتی می‌شود. این مسئله هم به فرهنگ‌سازی خود مدیران دولتی برمی‌گردد. چون اگر زودتر به برخی مسائل حاد در فضای مجازی واکنش نشان دهند و اطلاع‌رسانی کنند از اثرات منفی آن جلوگیری خواهند کرد. منِ رسانه باید نگذارم اخبار کذب انتشار گسترده پیدا کند و دست به شفافیت بزنم. ولی متأسفانه رسانه‌های رسمی که در فضای مجازی هم فعال هستند خود به این مسئله دامن می‌زنند.

او ادامه می‌دهد: مسئولان ما باید به اثرگذاری رسانه بر روی مردم آگاه باشند. اگرچه الان مسئولان دیدشان نسبت به روابط عمومی‌ها بهتر شده ولی همچنان نیاز است تا دستگاه‌ها به رسانه به عنوان دست راست و یاورشان نگاه کنند. به عبارتی منِ مدیری که در وزارت خانه هستم باید از رسانه‌ام به عنوان پایه و ستون استفاده کنم و در کارم از آن مشورت بگیریم و اطلاع‌رسانی درستی انجام دهم.  همسو و موازی بودن با رسانه در روابط عمومی‌ها باعث می‌شود تا پیشبرد کار بهتر انجام شود و اطلاع‌رسانی به مردم راحت‌تر و قابل‌فهم‌تر صورت گیرد.

 

تعریف برنامه‌های حمایتی برای پیشبرد شفافیت

این روزها بر روی سامانه دسترسی آزاد به اطلاعات خیلی مانور داده می‌شود و آن را نقطه مثبتی در راستای حرکت به سمت شفافیت می‌دانند و عده‌ای هم به آن انتقاد می‌کنند. نکویی در پاسخ به اینکه سامانه دسترسی آزاد به اطلاعات چقدر در پیگیری سوژه‌های اقتصادی‌شان کمک‌کننده بوده است می‌گوید: دسترسی آزاد به اطلاعات یکی از ارکان اساسی برای شفاف‌سازی است. شفاف‌سازی هم باعث جلوگیری از فساد و رانت می‌شود. تا ما این جریان را در حوزه کاری‌مان به درستی راه نیندازیم به نتیجه‌ای نخواهیم رسید. تا وقتی منِ رسانه‌ای از ترس تبعات آن جرئت بیان برخی مسائل را نداشته باشم، شفافیت با مانع روبه‌رو می‌شود. مشکلی که ما در حال حاضر با آن روبه‌رو هستیم این است که برای سه قوه باید توضیح داده شود شفاف‌سازی چگونه است. یعنی اگر منِ قوه مجریه و مقننه به رسانه‌ها اطلاعات بدهم ولی قوه قضاییه همراهی نکند نتیجه‌بخش نیست.

سردبیر اقتصادی ایرنا می‌گوید: لازم است تا مسئله شفافیت و جریان آزاد اطلاعات در نشست‌های سران سه قوه مطرح شود و برنامه‌های حمایتی هم از سوی زیرمجموعه‌های مربوطه تعریف شود . به عبارتی کسانی که در پیشبرد شفافیت کمک می‌کنند به‌جای اینکه برایشان دردسرساز شود ، از آن‌ها تشویق و تقدیر شود.

او ادامه می‌دهد: اینکه به سامانه دسترسی آزاد به اطلاعات این انتقاد وارد می‌شود که کمک‌کننده نبوده به این دلیل است که این سامانه زمان زیادی نیست راه‌اندازی شده است. هر چیزی در ابتدا با معایبی روبه‌رو است. وقتی سیستمی شروع به کار می‌کند باید نقص آن را دید و رفع اشکال کرد. اگرچه لازم است تا دستگاه‌ها در دسترسی آزاد مردم و رسانه‌ها به اطلاعات سرعتشان را بیشتر کنند. رسانه‌ها باید دلیل کندی کار را از دستگاه‌ها پیگیری کنند و به صورت ریشه‌ای به ارزیابی مشکلات و موانع آن بپردازند.

 

خبرنگاران مطالعه کنند و به موضوعات نگاه عمقی داشته باشند

چه باید کرد تا خبرنگاران اقتصادی سوژه‌هایشان اصلاحاتی‌تر شود؟ نکویی پاسخ می‌دهد: باید خبرنگاران اقتصادی به موضوعات به صورت عمقی نگاه کنند. متأسفانه خبرنگاران کمتر به تحلیل می‌پردازند. در رسانه‌هایمان نگاه‌های تخصصی خیلی کم دیده  می‌شود که این از سویی به جابجایی‌های مداوم خبرنگاران در حوزه‌های خبری و از سوی دیگر به عدم مطالعه آن‌ها برمی‌گردد . خبرنگار باید در حوزه خبری‌اش مطالعه داشته باشد، به‌روز باشد و کارشناس خبره حوزه خود را بشناسد.

 

انتهای پیام

media.shafaqna.com

شفقنا در شبکه های اجتماعی: توییتر | اینستاگرام | تلگرام

پاسخ به این نظر

Please enter your comment!
Please enter your name here