تیترها منتقد «بی‌راهه‌ صداوسیما» شدند/سفر «ایران» به سرچشمه‌ بحران

شفقنا رسانه- مستند «بی‌راهه» حتی در تعطیلی وسط هفته هم فراموش نشد و موج انتقادات امروز به چند روزنامه سرریز شد. اعتماد، همشهری، آرمان ملی، همدلی، هفت صبح و جام‌جم از جمله روزنامه‌هایی بودند که تیتر یا عکسی در این زمینه منتشر کردند. اعتماد، آرمان ملی و همدلی صرفا بازتاب‌دهنده‌ی اظهارنظرها و انتقادات چهره‌ها و کاربران شبکه‌های اجتماعی شدند و در تیترها این مستند را به «بی راهه صداوسیما» و «آنتن شوت» تعبیر کردند. همشهری و هفت صبح پیگیری بهتری داشتند. اولی این مستند را بهانه‌ای برای پرداختن به نسل جدید قرار داد و فراتر از یک نمونه، تحولات نسلی را بررسی کرد که رویکرد بسیار درستی است. هفت صبح خبری و رویداد محور پیگیر مسئله شد و مصاحبه‌ی کوتاهی با مدیر روابط عمومی کل صداوسیما داشت و گفت‌وگو با مسئولان مرتبط در نیروی انتظامی را در دستور کار قرار داد که بنا به نوشته‌ی روزنامه تولیدکننده‌ی اصلی این مستند بودند. جام جم که به سازمان صداوسیما وابسته است، از پخش این مستند دفاع کرد و با تصویری از صفحه اینستاگرام نوشت: «وقتی اینستا شاخ درمی‌آورد!» در بخشی از متن هم اگرچه درباره‌ی یکی از مصاحبه‌شوندگان این مستند تاکید کرد: «میتوان موضوع را از حیث اخلاقی، فرهنگی، رسانهای و حقوقی بررسی کرد» اما در گزارش نکته‌ی خاصی در این زمینه‌ها به جز یک نقل قول کوتاه از یک آسیب‌شناس اجتماعی ارائه نداد که آن هم باعث همه جانبه‌ شدن مطلب نمی‌شود.

صبح‌نو و فرهیختگان هم به حضور بعضی چهره‌های ورزشی در بعضی مناطق محروم پرداختند. اولی گفت‌وگوی کوتاهی با یوسف کرمی، قهرمان تکواندو با عکسی از او در حال کار منتشر کرد و آن را «ناک اوت سلبریتی‌ها در سکوت» خواند. کرمی درباره حضورش در این منطقه محروم‌ به «صبح‌نو» می‌گوید: «حضور ما در سیستان‌و‌بلوچستان در این چند روزه اتفاق نیفتاده است. چند سالی می‌شود که این کار در حال انجام است.» او دلیل حضورش در سیستان را گروهی دوستانه می‌داند که چند سال پیش با رفقایش راه انداخته‌اند: «چندین سال پیش در فضای مجازی گروهی تشکیل دادیم. گروهی که کار خیر انجام می‌دهد. هر ماه از ۱۰هزار تومان به بالا کمک جمع می‌کنیم و آخر هر ماه هم با توجه به بودجه‌ای که در صندوق وجود دارد، کارهای خیر انجام می‌دهیم.»

فرهیختگان صرفا اخبار مربوط به حضور مسعود شجاعی در جنوب در کنار بسیج دانشجویی برای کمک به مردم، یوسف کرمی در سیستان و بلوچستان و علیرضا جهانبخش در پی هوادار خردسال در خاورشهر در کنار هم قرار داد و از«مسئولیت اجتماعی به اختیار» نوشت. نگاهی تحلیلی از زاویه دید اجتماعی در این زمینه به مطلب می‌توانست غنای بیشتری بدهد. روزنامه علاوه بر این گزارشی درباره‌ی انحصار در واردات غذای دام منتشر کرد که بخش مهمی از آن پیگیری خبر در رسانه‌های دیگر و استناد به نقل‌قول‌های مصاحبه‌ای است و در کنار آن گفت‌وگوهایی با مدیرعامل سابق شرکت پشتیبانی دام و سخنگوی کمیسیون کشاورزی مجلس ترتیب داد. در صفحه اول هم اگرچه نقل قول وزیر جهاد کشاورزی درباره‌ی انحصار در این زمینه را بازتاب داد، در روتیتر نوشت مسئولان دولتی این انحصار را رد می‌کنند که با زیرتیتر مطلب متناقض به نظر می‌رسد.

ماجرای واردات خودرو که سرنخ‌های جدیدش در روزهای گذشته در شرق دنبال شده بود، امروز با گفت‌وگوی سازندگی با دبیر انجمن واردکنندگان خودرو پیگیری شد و رقم ادعایی رشوه برای واردات غیرقانونی خودرو به تیتر صفحه اول آمد. تیتر دوم روزنامه در پایین صفحه هم مربوط به پرونده‌ی تحولات کابینه است که روزنامه از اوایل هفته آن را آغاز کرد و حالا کرباسیان وزیر اقتصاد و دارایی به عنوان یکی از گزینه‌های احتمالی تغییر مورد توجه روزنامه قرار گرفت. او «صندوق‌های مالی و اعتباری» را «ریشه‌ی بحران اقتصادی ایران» دانست که با توضیحات دیگرش به اجزای تیتر آمد. روزنامه تیتر «بماند یا برود؟» را حداقل در تیترهای اصلی انتخاب نکرد که نکته‌ی مثبتی است. مهمتر از آن بررسی تحولات کابینه پیش از جدی شدن آن رویکرد درستی به نظر می‌رسد و نباید روزنامه‌ها منتظر یک رویداد خاص در این زمینه باشند. به هر حال احتمالات، امکانات و ترجیحات این جابه‌حایی‌ها می‌تواند با نگاه به آینده بررسی شود که حتما مخاطب بیشتری از بازنشر تولیدی رسانه‌های دیگر دارد.

صدور کیفرخواست برای متهمان ارزی به خبر یک روزنامه‌های جمهوری اسلامی و جوان آمد. هر دو پرداختی خبری داشتند و جوان علاوه بر این خبر در تیتر، به نقل از «مردم» نوشت: «بقیه متهمان ارزی را هم رو کنید» به نظر می‌رسد این تیتر برآمده از یک گزارش میدانی باشد در حالی که حداقل در این متن به جز بازنشر و مرور اخبار مرتبط نکته‌ی دیگری نیست. چنین تعمیم‌هایی بدون استناد به مدارک و نقل‌قول‌های واقعی‌ از اقشار مختلف جامعه رویکرد غیرحرفه‌ای است و نمی توان تصور روزنامه یا افراد درباره‌ی انتظار مردم را به نقل از آنها بازتاب داد. علاوه بر آن روزنامه گزارشی از برنامه پایش درباره‌ی کمپین تلویزیونی «هزینه‌ی اضافی کجاست؟» منتشر کرد که می توانست در کنار آن سرنخ‌ها را دنبال کند و به نتایج دقیق‌تری برسد.

مدیرمسئول جمهوری اسلامی هم در سرمقاله به آزادی فرد ملقب به «سلطان سکه» با صدور وثیقه واکنش نشان داد و با ابراز نارضایتی از برخی کاستی‌ها نوشت: «برخلاف تصور یا القائات عده‌ای که می‌خواهند چنین وانمود کنند که دانه درشت‌ها به فلان گروه یا جناح تعلق دارند، باید با صراحت و بدون تعارف اعلام کنیم که رانت خواری و دانه درشت پروری اختصاص به گروه و جناح خاصی ندارد بلکه در میان تمام گروه‌ها و جناح‌ها این عناصر فرصت طلب و زیاده خواه وجود دارند و آنکس که در این میان متضرر می‌شود ملت است. دولت‌ها و مسئولان نظام نیز از صدر تا ذیل به دلیل کوتاهی در برخورد با این پدیده شوم زیر سوال قرار دارند. علت اینکه شعارهای زیبا و نشست و برخاست‌های متعدد حضرات مسئولین تاکنون نتوانسته مشکل را حل کند نیز همین است. آنان باید قبل از هر چیز ریشه رانت خواری، فامیل بازی و دانه درشت پروری را بسوزانند و به ضوابط قانونی برگردند و سپس سخن از مقابله با فساد اقتصادی به میان بیاورند. بارها نوشتیم و گفتیم و باز هم می‌نویسیم و می‌گوئیم که بدنه دستگاه‌های حکومتی اعم از دولت و غیردولت باید از عناصر ناپاک پالایش شود، زیرا هیچکس بدون همراهی این عناصر نفوذی نمی‌تواند از بیرون مرتکب تخلفاتی شود که منشا دانه درشت پروری است. حضرات مسئولان مطمئن باشند که اگر این پالایش صورت نگیرد، همه مصداق این بیت یغمای جندقی خواهند بود که: گوش اگر گوش تو و ناله اگر ناله من/آنچه البته به جائی نرسد فریاد است»

 

روزنامه‌ ایران یکی از کارهای خوب این روزها را منتشر کرد. روزنامه پیگیر مشکلات آب از سرچشمه‌ها شد و با توصیفاتی دقیق، گزارش تصویری و البته روایت محلی‌ها به این بحران پرداخت. تیتر و گرافیک روزنامه هم برای این مطلب خوب است. علاوه بر این رسانه وعده داد که گزارش‌های دیگری از خوزستان و سیستان و بلوچستان هم در روزهای آینده منتشر می‌کند. رویکردی درست و فرایند محور وقتی در بخش‌های مختلف کشور هشدارهای آبی شنیده می‌شود و بیش از همیشه ضرورت پرداختن به این بحران احساس می‌شود. در کنار این کار خوب است روزنامه بخشی تحقیقی درباره‌ی پروژه‌ها و سدها و تاثیرات محیطی آنها تدارک ببینید که پابه پای گزارش‌های میدانی از سرچشمه‌ها آنچه در گذر زمان حاصل شده به روایت نمودار و آمار و نظر دقیق کارشناسانه به مخاطب ارائه کند.

 

پاسخ به این نظر

Please enter your comment!
Please enter your name here