سردبیر صبح نو: رسانه ها از فرصت شفافیت برای ایجاد عدالت استفاده کنند

شفقنا رسانه-پس از انتشار لیست ارز بگیران دولتی و دستور رئیس‌جمهور به دستگاه‌های ذی‌ربط برای شفاف شدن موضوع، شاهد یک فضای روانی در بین جامعه و رسانه‌ها نسبت به این مسئله و تیم اقتصادی دولت بودیم. برخی‌ها به اطلاع‌رسانی و مانور رسانه‌ها انتقاد کردند که با انتشار این لیست موجب سیاه نمایی و برهم زدن آرامش در جامعه می‌شوند و برخی دیگر هم شفافیت را جز کارهای اصلی رسانه دانستند. اما رسانه‌ها چقدر در شکل‌گیری این فضا نقش داشتند؟ برای حل آن باید چکار کنند؟ اساساً چرا رسانه‌های ما در این مورد خاص و سایر موضوعات مشابه تمایلی برای رفتن به سمت روزنامه‌نگاری تحقیقی ندارند؟

فرشاد مهدی پور سردبیر روزنامه صبح نو به شفقنا رسانه  می گوید: نکته اول این است که ما نیازمند شفافیت در کشور هستیم یعنی شفافیت یکی از لوازم اصلی در تقویت افکار عمومی  است قوانین موضوعی هم در این رابطه وجود دارد تا دولت ها و موسسات ، اطلاعات را در اختیار شهروندان قرار دهند مثلا اگر کسی ثبت سفارشی می کند یا ارزی را دریافت می کند این اطلاعات باید منتشر شود .در حال حاضر با مراجعه به روزنامه رسمی کشور و یا شرکت ها می توانید پاره ای از این اطلاعات را به دست بیاورید اما این اطلاعات فقط در حد محدودی وجود دارد.

از رانت اطلاعاتی تا سکوت مسئولان

او ادامه می دهد: اینکه در یک موقعیت زمانی بخشی از این اطلاعات منتشر می شود هم خوب است و هم بد.اگر  خوب است و قابلیت انتشار دارد پس چرا در مواقع عادی در اختیار رسانه ها قرار نمی گیرد اگر بد است چرا این اطلاعات محرمانه نگه داشته می شود و در اختیار افراد قرار نمی گیرد. بنابراین انتشار دفعی این اطلاعات دریک موقعیت زمانی ممکن است بیش از اینکه مفید باشد مضر باشد.و این ذهنیت شکل می گیرد که این کار  سوگیری سیاسی دارد.

مهدی پور با اشاره به تبعات رانت اطلاعاتی در جامعه بیان می کند: مثلا در همین انتشار لیست ارزبگیران، افرادی هستند  که ثبت سفارش کرده اند اما هنوز ارز دریافت نکردند ولی لیست این ها منتشر می شود. در اینجا کسانی مورد حمله قرار می گیرند و تضعیف می شوند که سال هاست با مکانیزم  دور زدن تحریم ها در حال خدمت رسانی به کشور هستند و در کنار این ها فردی قرار دارد که یک ماه پیش با تغییر شرح وظایف خود در شرکت ها توانسته کالایی مثل موبایل را وارد کشور کند.

او ادامه می دهد: این اطلاعات به ما می گوید که رانت اطلاعاتی وجود دارد و رانت اطلاعاتی سرمنشا فساد دارد و رانت اطلاعاتی برای همین سامانه ای است که این اطلاعات را افشا کرده است. یعنی اگروزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات، اطلاعاتی را منتشر کرده است که افرادی دلار گرفته اند  و موبایل وارد کرده اند آن  افراد از طریق درون خود همین وزارت خانه مطلع بوده و این کار را انجام داده اند.پس اگر فرض بگیریم  اطلاعاتی منتشر می شود اول از همه خود  متولی امر مسئول، باید پاسخگو باشد.  این مسئول  نمی تواند بگوید من اطلاعات را منتشر کردم بقیه بیایند درباره این مسئله صحبت کنند .پس ان وزارت خانه خودش در درون دچار مشکل است.

تنها انتشار لیست کافی نیست

او مثال می زند: اگر شش هزار خودرو ظرف زمانی چند ماه وارد کشور شده چه کسی اول از همه در این ماجرا متهم است و باید پاسخگو باشد؟جز وزارت خانه ای که این کار را انجام می دهد و گمرکی که این ترخیص در ان صورت گرفته است .

این سردبیر با ضرورت دانستن شفافیت در جامعه توضیح می دهد:  شفافیت امر بسیار ضروری است ما به شفاف سازی نیازی نداریم ما به شفافیت اطلاعات ،ارتباطات و مبادلات احتیاج داریم.  نکته بعدی اینکه ما بیش و پیش از شفافیت  به جدیت و عمل به نتایج شفافیت نیاز داریم نه صرفا انتشار اطلاعات  .چون اگر اقدامی صورت نگیرد انتشار چنین اطلاعاتی و لیست هایی  بیشتر ذهنیت افکار عمومی را به هم می ریزد.

رسانه ها باید جزئی نگر باشند

او با اشاره به نقش رسانه ها در امر شفاف سازی می گوید: پس از انتشار لیست ارزبگیران که منتشر شد همه رسانه ها به  دنبال نفر اول لیست بودند و سراغش رفتند اما باقی افراد و موسسات چه می شود؟کسی آنها را نمی بیند و اینجاست که خلاء روزنامه نگاری تحقیقی در رسانه ها به چشم می خورد و رسانه ها پیگیر و نظاره گر باقی ماجرا نمی شوند.در توضیحاتم تنها به لیست شفاف سازی وزارت ارتباطات  و فناوری اطلاعات اشاره کردم در حالیکه می تواند شامل لیست بانک مرکزی یا لیست شورای شهر درباره کسانی که طرح ترافیک را  گرفتند هم بشود که وضعیت به همین شکل است.

مهدی پور توضیح می دهد: متاسفانه در شورای شهر هم یک نهاد صنفی که متولی این امر بوده اجازه نداده که اطلاعات مربوط به طرح ترافیک  رسانه ها  منتشر بشود و در حال حاضر  کسی نمی داند کدام رسانه بیشتر و کدام کمتر گرفته است.

او با اشاره به علت پیگیر نشدن چنین موضوعاتی در رسانه ها بیان می کند: رسانه ها باید سراغ اطلاعات بروند الان در همین لیست هایی که منتشر شده تعداد اسامی کم نیست  اما کسی این تعداد را پایش کرده است؟ در حالیکه ما رسانه ای ها باید با تحقیق و جزئی نگری اطلاعات را جمع آوری کنیم .این وظیفه ما رسانه ای ها ست که از فرصت شفافیت برای ایجاد عدالت استفاده کنیم .به نظرم بیشتر به خاطر تنبلی رسانه ای هاست که پیگیر چنین سوژه هایی نمی شویم.

او ادامه می دهد:  ما عادت کردیم پشت میزنشین شویم . حتی از فرصت همین پشت میزی هم به نحو شایسته استفاده نمی کنیم چون الان با وجود همین اطلاعات قرار نیست برای تکمیل آن سراغ افرادی در خیابان رفت. یعنی با جستجوی وسیع و استفاده از دیتاها و صرف وقت قابل پیگیری است ولی ما این کار را نمی کنیم .  به نظرم کار کردن رسانه ای ها روی چنین موضوعاتی موجب سیاه نمایی نمی شود چون اگر رسانه ها به این موضوع بپردازند چه بسا خیلی از این ارزبگیران به صحت و سلامت عمل کرده باشند. پس باید رسانه ها اینها را تشویق و ترغیب دهند که چه کار خوبی انجام داده اند.

 

پاسخ به این نظر

Please enter your comment!
Please enter your name here