زمان انتشار : ۱۹ آذر ,۱۳۹۶ | ساعت : ۰۰:۴۸ | کد خبر : 464245 |

صداوسیما و انبوه سوالات بی‌پاسخ

شفقنا رسانه- روزنامه شهروند نوشت:

پولاد امین| گفته شده صداوسیما حدود ۵٠‌هزار کارمند دارد که ٨٠ تا ٨۵‌درصد از بودجه‌ ٣‌هزار‌میلیارد تومانی این رسانه صرف حقوق و دستمزدهای ماهانه این تعداد نیرو می‌شود. گفته می‌شود تلویزیون ایران ١۵شبکه تلویزیونی سراسری، ٣٠شبکه استانی و ١٢شبکه ماهواره‌ای دارد؛ به علاوه ١١شبکه رادیویی سراسری، ۴٠شبکه رادیویی استانی و چهار شبکه برون‌مرزی. اینها یعنی که صداوسیمای ایران حدود ١١٠شبکه دارد. این گفته‌ها نیز روی هم یعنی که با یک سازمان عریض و طویل سروکار داریم. سازمانی عریض و طویل با بودجه‌ای که می‌شود آن را تقریبا هم اندازه خسارتی که زلزله کرمانشاه وارد آورد دانست.
همان‌هایی که آمار بالا را تصدیق می‌کنند، اما برای دادن پاسخ این پرسش‌ها با دشواری مواجه می‌شوند که آیا به مصداق مثل «هر قدر پول بدهی همان قدر‌ آش می‌خوری» تلویزیون یا به‌طورکلی صدا و سیمای ایران به اندازه هزینه‌ای که بر دوش ملت می‌گذارد، آورده، خدمت یا کارایی دارد؟ آیا یادتان هست آخرین بار که تلویزیون توقعات را برآورده کرده، چه زمانی بوده؟ در سال‌های اخیر چند فیلم یا سریال یا برنامه باکیفیت ساخته و به نمایش درآمده است؟ برنامه‌های تلویزیون ایران در قیاس با کشورهای دیگر و به‌خصوص کشورهای همسایه -که با هیچ متر و معیاری جزو قدرت‌های درجه یک رسانه‌ای قلمداد نمی‌شوند- چه جایگاهی دارند؟ آیا اخبار، سیاست‌ها، موضع گیری‌ها و… تلویزیون ایران مورد تایید و اعتماد اکثریت مردم هست؟ آیا تلویزیون گزینه نخست مردم ایران برای اطلاع از اخبار و رویدادهاست؟ آیا تلویزیون اولویت اصلی مردم در پر کردن اوقات فراغت است؟ آیا برآیند کلی آرا و نظرات مردم درباره تلویزیون می‌تواند مثبت قلمداد شود؟ آیا آمار بینندگان تلویزیون در قیاس با سال‌های گذشته بیشتر شده یا کمتر؟ جمعیت ایران چه؟ آیا…
سیاه یا سفید؟
باوجود تمام نقاط مثبتی که ایرانی جماعت دارد؛ اما جامعه ایران همواره با این انتقاد مواجه بوده که با مسائل برخورد افراط و تفریطی دارد؛ برخورد صفر و یکی یا به عبارت بهتر همان استراتژی معروف یا هیچ یا همه؛ یا سیاه یا سفید…
برای ما یک کار، یک پدیده، یک اقدام، یک رسانه، فیلم، کتاب، تیم و… یا خوب است یا بد و در این بین تلویزیون و ارزیابی و قضاوت کارشناسان درباره این رسانه هم از این قاعده تبعیت می‌کند. بیایید یکی دو مورد از سخنانی را که روزهای اخیر از سوی مدیران نظام درباره صداوسیما گفته شده مروری کلی کنیم: سیدجواد حسینی‌کیا، نماینده مجلس شورای اسلامی به وجود مافیا در سازمان صداوسیما اشاره می‌کند و می‌گوید وجود این افراد باعث شده سطح کیفی سریال‌ها نازل شود. این نماینده مجلس در گفت‌وگو با خانه ملت می‌گوید: صداوسیما باید به سمت ساخت آن دسته از فیلم‌های فرهنگی حرکت کند که با الگوهای ایرانی و اسلامی سنخیت داشته باشد، اما متاسفانه این سازمان به سمت تولید محصولات به اصطلاح فانتزی یا برنامه‌های تجاری سودآور بیش از دیگر کارها گرایش دارد. او با اشاره به این‌که «صداوسیما نباید به سمت تولید فیلم‌ها و سریال‌های به سبک ‌هالیوودی و بالیوودی حرکت کند، حتی خرید آثار از کشورهایی که فرهنگ آن نزدیکی با فرهنگ جامعه ما ندارد، آثار مخربی در بلندمدت بر جای خواهد گذاشت»، می‌گوید: به دلیل برخی مافیاها که در ساخت فیلم و سریال‌ها وجود دارد، سطح کیفی تولیدات نزول پیدا می‌کند و در نتیجه مخاطبان به سمت برنامه‌های ماهواره گرایش پیدا می‌کنند، لذا باید مدیران رسانه ملی با این رویه برخورد کنند. در پایان هم این نماینده مجلس نکاتی را مطرح می‌کند از این قبیل که حساسیت مدیران این سازمان بر کم و کیف تولیدات باید زیاد باشد یا صداوسیما اراده لازم را برای سپردن تولید سریال‌ها، فیلم‌ها و برنامه‌های خود به نیروهای مومن، جوان، کارآمد و انقلابی که می‌توانند با هزینه‌های پایین محصولات فاخر تولید کنند، در خود ایجاد کند که این یادآوری‌ها به این معنا می‌تواند باشد که درحال‌حاضر صداوسیما این موارد را رعایت نمی‌کند!
احمد مازنی، عضو کمیسیون فرهنگی مجلس نیز با اشاره به تولید آثار بی‌کیفیت در رسانه ملی به دلیل دستمزد پایین عوامل گفت: عدم‌پرداخت دستمزد مکفی به عوامل تولید سریال‌ها و برنامه‌های تلویزیونی کاهش انگیزه آنها در تولید آثاری باکیفیت را به دنبال داشته، این درحالی است که رسانه ملی اثرگذاری بسیاری بر اقشار مختلف جامعه دارد. مازنی انتقادات دیگری هم دارد: نظارت‌پذیرنبودن صداوسیما سبب هرج‌ومرج مدیریتی در این سازمان شده، اما مسئولان این رسانه خود را پاسخگو نمی‌دانند درحالی‌که رهبر معظم  بر این نظارت تاکید دارند. حسام‌الدین آشنا، مشاور فرهنگی رئیس‌جمهوری هم در نقد صداوسیما معتقد است ساختار تلویزیون یک مشکل اساسی دارد؛ نه دموکراتیک است، نه کارشناسانه و نه حتی رقابتی و چند نفر در صداوسیما برای همه مردم تصمیم می‌گیرند…
پر کردن آنتن
هر دوی این مدیران فرهنگی یکی از مهمترین نقاط ضعف تلویزیون را ضعف تولیدات می‌دانند که از نظر یکی از نمایندگان مجلس به دلیل وجود مافیا و از نظر دیگری به دلیل پاسخگونبودن مدیران رسانه ملی است. اگرچه معاون امور استان‌های رسانه ملی، آقای دارابی هم به اهمیت این مسأله واقف است و در یکی از جدیدترین گفت‌وگوهایش گفته که «با تبدیل شبکه‌های اجتماعی به یک ابررسانه، توجه به کیفیت و محتوا در برنامه‌های صداوسیما الزامی است.» اما به نظر می‌رسد این توجه از مرحله حرف گذر نکرده و هنوز هم نکته مفقوده اولویت‌های مدیران رسانه ملی به شمار می‌آید. البته پیش از ورود به بحث باید این نکته را توضیح دهیم که انتقادات این صفحه به تلویزیون نه ناظر به سیاست‌های کلی رسانه ملی که بیشتر به تولیدات گزارشی و نمایشی و به عبارت بهتر ناظر به وجه کیفی برنامه‌سازی در این رسانه است.
سجاد نوروزی، فعال فرهنگی و رسانه‌ای در مورد ضعف‌های آثار نمایشی تلویزیون ایران می‌گوید: هنرهای تصویری دو کارکرد مهم دارند، یکی انتقال معنا و دوم تلاش برای سرگرم‌کردن و پرکردن اوقات فراغت؛ این دو مقوله درواقع نقطه آغازین برای تولید هر اثری است که در تولیدات اخیر سیما هیچ‌کدام از این کارکردها را نمی‌بینیم و این سریال‌ها نه معنایی به مخاطب منتقل می‌کنند و نه حتی او را با مفهوم جدیدی مواجه می‌کنند. نوروزی با اشاره به آنچه کیفیت نازل سریال‌ها خواند، یادآور شد: به‌طور مشخص در مدت اخیر سریالی که منتقل‌کننده معنا و دارای بار مفهومی خاص باشد، نداشته‌ایم. جدا از این امر، تولیداتی که بتواند در اوقات‌فراغت مردم هم دیده شود و جلب مخاطب داشته باشد هم نمی‌بینیم! بنابراین گویا فقط سریال ساخته می‌شود تا آنتن پرشود و سریال‌سازی فقط یک وظیفه کمی و گزارش کاری برای مدیران است و این‌که مجموعه‌های نمایشی چه کیفیتی داشته‌اند یا چقدر مخاطب از آن بهره برده‌ است، گویا اصلا اهمیتی ندارد.
آنتن‌فروشی
آسیب دیگر رسانه ملی را شاید بتوان آنتن‌فروشی نام نهاد. درواقع مدتی است می‌بینیم برخی برنامه‌های صداوسیما از طریق فروش آنتن پر می‌شود. مثلا یک شخص یا شرکت اسپانسر برنامه‌ای می‌شود و در قبال پولی که می‌پردازد، کالای خود را بارها در برنامه تبلیغ می‌کند. به دنبال این تبلیغ، شماره پیامکی زیرنویس می‌شود و مخاطبان می‌توانند از طریق ارسال پیامک، کالای تبلیغ‌شده را سفارش بدهند. این مورد می‌توانست به‌عنوان یک راهکار موقت برای مقابله با بحران مالی سازمان منطقی به نظر برسد؛ اگر یک‌سری استانداردها در این میان رعایت می‌شد. اما در این میان گاه و البته متاسفانه اغلب شاهد مسائل و مواردی هستیم که به هیچ‌وجه با معیارهایی که رسانه ملی در گذر این سال‌ها ایجاد کرده است، خوانایی ندارد. بیایید صریح‌تر صحبت کنیم. در بحث آنتن‌فروشی بیشتر فرصت‌ها در اختیار شرکت‌ها و آگهی‌دهندگانی قرار می‌گیرد که پیش از این حضورشان در ساعات پربیننده تلویزیون در تصور هم نمی‌گنجید. سیل آگهی‌های صابون و شامپو و تردمیل و قابلمه ماحصل این سیاست مدیران است که تلویزیون را حداقل در ساعات آگهی به شبکه‌های نازل و درجه پنجاهم تک‌نفره شبیه کرده است. رویکردی که هر کارکردی هم داشته باشد، نمی‌توان این موضوع را کتمان کرد که اعتماد مخاطبان تلویزیون را به این رسانه مخدوش می‌کند؛ به هزاران دلیل که می‌دانیم و می‌دانید…
ابراهیم نکو، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس نهم در این مورد می‌گوید: تبلیغ کالاهای بی‌کیفیت به جایگاه صداوسیما لطمه وارد می‌کند. عملکرد صداوسیما در این زمینه نوعی توهین به مردم است و این سازمان با ارایه کالاهای بی‌کیفیت از شرکت‌های ناشناس که فعالیت اقتصادی مشخصی نداشته و استانداردهای تولیدشان معلوم نیست، شأن صداوسیما را زیر سوال می‌برد.
صداوسیما بی‌رونق است
می‌گویند گستره تأثیرگذاری تلویزیون در جامعه کاسته شده. گفته‌اند تلویزیون دیگر نمی‌تواند خیابان‌ها را خلوت کند. گفته‌اند تلویزیون فقط و فقط یک‌سری تماشاگر ثابت کم‌شمار دارد و بقیه به‌صورت موردی مثلا در مواردی چون نودوهفت مخاطب تلویزیون می‌شوند. اینها یعنی بی‌رونقی تلویزیون که دکتر نجاتی، مدرس دانشگاه دلیل این بی‌رونقی را بازتاب بسیار ضعیف زندگی اقلیت‌ها به‌خصوص کردها‌، بلوچ‌ها و عرب‌ها در برنامه‌های سیما، ضعف محتوای هنری، علمی و کارشناسی برنامه‌ها، فقدان جهت‌گیری انتقادی سازنده و… می‌داند. دکتر بیچرانلو نیز افزایش تعداد شبکه‌های تلویزیونی را دلیل بی‌رونقی رسانه ملی می‌داند و می‌گوید که این افزایش چون به صورت افراطی و مدیریت‌نشده رخ داد، باعث شد سیما به نوعی ولخرجی‌ رو آورد.  درباره تلویزیون بسیار می‌توان گفت. این را به‌عنوان آغاز باید به شمار آورد…

انتهای پیام

media.shafaqna.com

شفقنا در شبکه های اجتماعی: توییتر | اینستاگرام | تلگرام

پاسخ به این نظر

Please enter your comment!
Please enter your name here