شفقنا رسانه– این مقایسه را بارها و در موضوعات گوناگون انجام داده‌ایم و به نطر می‌رسد که باز هم باید انجام دهیم. مقایسه میان روزنامه‌های داخلی و بین المللی، درباره پرداختن به سوژه‌هایی که اخبارِ داخلی به شمار نمی‌آیند اما دردها و موضوعاتی انسانی هستند. به تاسف، هر بار هم در این مقایسه، به این نتیجه رسیده‌ایم که روزنامه‌نگاران و شاید مسوولان صفحه اول و سردبیران در ایران، گاهی چنان که باید به موضوعات مهم خارج از مرزهای کشور، نمی‌پردازند. انگار که درگیرِ انتخاب نقل قولی بانمک‌تر یا گیراتر از سیاستمداران باشند و فراموش کنند که آنچه بر سر انسان‌ها در دیگر بخش‌های این جهان رخ می‌دهد، ممکن است ارزش تیتر یا عکسی در صفحه اول را داشته باشد. در روزهای پایانی هفته، خلبانی اردنی به دست نیروهای داعش به آتش کشیده شدند و تنها روزنامه شرق با چاپ تصویرِ خلبان در قفس به عنوان عکس یک، به این موضوع پرداخت و دیگر روزنامه‌ها شاید به ندرت در تیترهایی فرعی، جایی برای خبر در صفحه یک خود باز کردند. اما چند روزنامۀ خارجی‌ که بررسی شده اند، چهارشنبه عکس و تیتر خود را به این موضوع اختصاص داده اند.

خبری‌ترین تیتر و تاثیرگذارترین عکس را شاید بتوان گفت که «تایمز» لندن انتخاب کرد. این روزنامه نه تصویری از به آتش کشیده شدن مرد را نمایش داد و نه اسارت او در دست داعشی‌ها، بلکه نگاهی عاطفی و شخصی‌تر به موضوع داشت. بعد از شنیدن و خواندن آن خبر، یکی از اولین پرسش‌ها درباره زندگی شخصی او و واکنش اعضای خانواده‌اش به این خبر است. این رسانه حالا به این پرسشِ بخشی از مخاطبان خود پاسخ داده و تصویر، به گفته این روزنامه، «بیوۀ» خلبان را درحال اشک ریختن منتشر کرده است؛ زنی که عکس همسر در دست و حلقه ازدواج به انگشتش است. البته صفحه بندی به گونه‌ای انجام شده که تیتر با فونتی کوچک‌تر در سمت راست عکس بیاید اما فونت بزرگتری که مربوط به موضوعی داخلی است، در سمت چپ عکس قرار گیرد. آنچه که در روزنامه‌های خارجی همیشه رعایت می‌شود و هنوز در روزنامه‌های داخلی به آن توجهی نمی‌شود، «توضیح عکس» است. گاه، عکسی بدون تیتر و فقط با توضیحی مناسب و کامل در صفحه اول کار می‌شود و گاه مانند این نمونه، توضیحی دوخطی داده می‌شود درباره نام شخص، نسبت او با خلبان اردنی، محل تهیه عکس یعنی تظاهرات عمان و زمان تهیه عکس یعنی بعد از تائید خبر کشته شدن.

دو روزنامه آمریکاییِ «واشنگتن پست» و «وال استریت ژورنال» هم عکس خود را از این تظاهرات انتخاب کردند اما تصویری مشخص از یک شخص نیست بلکه شاملِ تعدادی از حامیان و اعضای خانواده خلبان که در عمان گردهم آمده‌ بودند، می‌شود. اما در تیترها، روزنامه وال استریت ژورنال اگرچه تیتری خبری زده اما واژه «slay» را به جای «killed» استفاده کرده که تلاشی است برای نمایشِ میزان بالای خشونت در این نوع کشتار. در روتیتر هم توضیحی درباره ویدئو و زنده سوزانده شدنِ خلبان داده شده و هم سوگند اوباما و شاه عربستان برای انتقامجویی.

واشنگتن پست اما کمتر رویکردی خبری به موضوع دارد و به یکی از پیامدهای آن اتفاق اشاره می‌کند: «عصبانی شدنِ مردم اردن»؛ تیتری که شاید ارتباط بهتری را با عکس برقرار می‌کند. اما این روزنامه هم در زیرتیتر عیناً به همان دو موضوع مورد توجه وال استریت ژورنال پرداخته است؛ اعلام انتقام و محتوای ویدئو. عکسی دیگر هم از خلبان اردنی و نیروهای داعش در صفحه دیده می‌شود که در کنارش، دو توضیح عکس مجزا، یکی برای عکس بالا و دیگری برای عکس سمت راست نوشته شده است.

بیش از این روزنامه‌ها اما «گاردین»، متوجه این سوژه شد؛ این روزنامه نگاهی دیگر به موضوع داشت و بیش از روزنامه‌های دیگر، صفحه سفید خود را در اختیار این رویداد قرار داد. انتخاب عکسی بزرگ از یک شخص، از خلبان اردنی با لباس خدمت در کنار توضیحاتی مرتبط، که از محتوای ویدئو و اعدام پنج تروریست خبر می‌دهد. و این دو در کنارِ تیتری که از یک سو بلند است و از سوی دیگر، از شدت حس عصبانیت اردن و تصمیم برای انتقام سخن می‌گوید. همه این موارد درباره روزنامه‌ای که معمولا صفحه‌اش را میان چند سوژه متفاوت تقسیم می‌کند نشان دهنده اهمیت موضوع برای سردبیر و اعضای تحریریه است. چنانچه روزِ بعد هم عکس خود را به حمایت بخشی از مردم اردن از مواضع پادشاه خود اختصاص می‌دهد و در تیتر اصلی هم درباره آمادگی برای جنگ علیه داعش می‌نویسد.

انتهای پیام