چینش شلوغ یک استقبال در روزنامه ها

شفقنا رسانه– سخنرانی رییس جمهور در غرب استان تهران یکی از مهمترین تیترهای روزنامه‌های امروز و با کلماتی مشابه به روزنامه‌های متفاوتی وارد شده است. از «مردم‌سالاری» تا «اطلاعات» یا «شهروند» و «جمهوری اسلامی». همه به یک موضوع پرداخته‌اند و تیتری طولانی انتخاب کرده‌اند با تفاوت‌هایی در انتخاب عکس و نوع قراردادن تیتر که وجه تمایز آنها از یکدیگر شده است.

روزنامه مردم سالاری دو عکس عمودی را کنار هم قرار داده است که اگر چه دو فضای محیطی متفاوت باز (استقبال از رییس جمهور) و بسته (مجلس)  را نشان می‌دهد اما به خاطر شلوغی عکس‌ها در لحظه‌ی اول تمییز و تشخیص تفاوت دو عکس سخت است. عکس‌هایی شلوغ و تکراری که پر از سر است، نیمی از صفحه اول این روزنامه را پر کرده، بدون آن که اهمیت یک خبر بر دیگری در ذهن مخاطب اولویت بندی شود.

روزنامه اطلاعات تیتر را بدون عکس به کار برده و شاید اگر بخواهیم انتخاب شورای سردبیری این روزنامه را با انتخاب روزنامه‌ی قبلی مقایسه کنیم، به اطلاعات امتیاز بهتری بدهیم، چرا که خود را از مهلکه‌ی عکس تکراری و شلوغ نجات داده و تمرکز مخاطب را بر  حرف رییس جمهور قرار داده است.

روزنامه شهروند با جمله‌ای مشابه دیگر روزنامه‌ها، عکس بهتری انتخاب کرده است. عکسی از استقبال کنندگان که حالت شلوغی آن یک دست است و نوشته‌ی «سیاست خارجی مورد تایید ماست» روی یکی از پلاکاردها نقطه‌ی تمرکز مخاطب شده است. اگرچه این عکس به خاطر وابستگی‌اش به متن پلاکارد فقط برای مخاطب فارسی زبان قابل فهم است اما در مقایسه با سایر روزنامه‌های ایرانی گزینه‌ی خوبی به نظر می‌رسد که تایید کننده تیتر یک این روزنامه هم است.

روزنامه جمهوری اسلامی هم عکسی انتخاب نکرده اما چینش شلوغ صفحه یک آن باعث شده تا این تیتر خوب به چشم نیاید.

در بین روزنامه‌هایی که به این سخنرانی پرداخته‌اند، روزنامه فرهیختگان تلاش ابتکاری بیشتری داشته و تیتر استنباطی برای این موضوع انتخاب کرده است. این انتخاب می‌تواند حرفه‌ای باشد، چون باعث شده تیتر سخنرانی روحانی کوتاه‌تر و رساتر از دیگر روزنامه‌ها شود: «دلواپسان اندک اما پرهیاهو». با این حال اگر انتخاب عکس و محل قرار گرفتن تیتر آن هم به همین اندازه‌ حرفه‌ای بود، قطعا می‌توانست بهترین چینش صفحه یک امروز را به خود اختصاص دهد که عکس ضعیف و محل نامناسب تیتر مانع شده است.

روزنامه کیهان هم به این موضوع پرداخته و نوشته است: «آمریکا دبه درآورد دولت به منتقدان حمله کرد!» تیتری دو خطی که ادبیاتی عامیانه دارد و در نگاه اول به نظر می‌رسد جمله‌ی دوبخشی، دوتیتر مجزاست در حالی که این طور نیست.

یکی از مواردی که این روزها به نظر می‌رسد باید به صورت حرفه‌ای و از منظر اصول روزنامه‌نگاری بررسی شود همین کاربرد کلمات عامیانه در تیترهاست که مدتی پیش در روزنامه‌های زیادی به نقل از صالحی، رییس سازمان انرژی اتمی ایران و در زمان ‌های دیگر به انتخاب روزنامه یا نقل قول دیگران وارد فضای صفحه یک می‌شود. تا چه حد می‌توان از کلمات کوچه و بازار در تیتر یک استفاده کرد؟ آیا تنزل سطح ادبیات روزنامه‌نگاری حرفه‌ای در دنیای امروز به این شیوه جایز است؟ اینها سوالاتی است که باید در جای خود بررسی شود. این موضوع با در نظر گرفتن مخاطب اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند. چرا روزنامه‌های ایرانی همیشه مخاطب ایرانی را در نظر می گیرند و کمتر به نظر می‌رسد به رقابت در فضای بین‌المللی اهمیت بدهند؟ آیا این نوع انتخاب تیترها نتیجه‌ی فضای محدود ذهن روزنامه‌نگار ایرانی در درک مفهوم رقابت رسانه‌ای نیست؟ به کار بردن جمله‌هایی که فقط در ایران معنی پیدا می‌کند و مخاطب خاص ایرانی دارد، آیا نشانه‌ای برای این موضوع نیست؟

موضوع دیگری که روزنامه‌های جوان و وطن امروز بیش از دیگر روزنامه‌ها به آن پرداخته‌اند، مذاکرات هسته‌ای و بحث بازرسی‌هاست. وطن امروز با عکسی در قطع بزرگ ظریف و عراقچی را نگران و پریشان نشان داده و تحلیل خود از این موضوع را با تیتر «چشم‌بندی!» و روتیتر «سقوط مذاکرات در چاه PMD و بازرسی‌های ویژه» ارائه کرده است؛ بسته‌ای ویژه از ترکیب تیتر و عکس مناسب با سیاستگذاری روزنامه.

روزنامه جوان هم با تیتر «الگوی بازرسی‌های هسته‌ای عراق برای ایران!» به این موضوع پرداخته و با استفاده از روتیتر «گزارش تحلیلی جوان از پشت صحنه اصرار غرب به بازرسی‌های غیرمتعارف از مراکز ایران» سعی کرده تا به تیتر خود اهمیت بیشتری بدهد. البته در این مورد مفهوم گزارش تحلیلی جای نقد و بررسی دارد، چرا که گزارش بیشتر حاصل تلاش گزارشگر در به دست آوردن اسناد و مصاحبه با افراد تاثیرگذار این حوزه است و آنچه این روزنامه منتشر کرده، بیشتر به یادداشتی در این زمینه تنه می‌زند تا گزارش با معیارهای گفته شده در اصول روزنامه‌نگاری.

روزنامه شرق هم با عکسی از رییس دولت نهم و دهم به همین موضوع بازرسی‌ها پرداخته و از انتشار استنادات شرق از موافقت او برای بازرسی‌های ویژه خبر داده است. آنچه روز گذشته در جدال تکذیب و تایید رفته و برگشته بود. این روزنامه البته گفته‌های رییس دولت نهم را در گفت‌وگوهایش با رسانه‌های مختلف به عنوان سند دسته بندی کرده و به استنادات مشابه در رسانه‌های ایرانی دیگر مثل ایسنا اشاره کرده است.

انتهای پیام

پاسخ به این نظر

Please enter your comment!
Please enter your name here