شفقنا رسانه– دو پنل «مسائل بیمه‌ای، نظام مزدی و طبقه‌بندی مشاغل» و «رسانه و مسائل اجتماعی» از برنامه های نشست «روزنامه نگاران؛ نیازهای حرفه‌ای و مسایل اجتماعی» بود که عصر جمعه ۱۶ مرداد ماه به مناسبت روز خبرنگار در مجتمع تلاش برگزار شد.

خبرنگاران قشر آسب پذیری هستند

پنل «مسائل بیمه‌ای، نظام مزدی و طبقه‌بندی مشاغل» با حضور فریدون صدیقی، مدرس روزنامه نگاری، سعید ارکان زاده، روزنامه نگار، زهرا ابراهیمی، روزنامه نگار پیشکسوت و امیرعباس فتاح زاده، مدیر مسوول روزنامه سپید برگزار شد.

صدیقی در ابتدای این پنل ضمن بیان خاطراتی از دوران خبرنگاری خود، گفت: آسیب پذیرترین قشر جامعه، خبرنگاران هستند بنابراین از مسوولان می خواهم کاری کنند تا روزنامه نگاران و خبرنگاران بتوانند کار کنند. همت بالای دولت و مسوولان باید متوجه جریان آزادی اطلاعات باشد. تا مردم ما را نخوانند، نشنوند، نبینند و … انتظار اینکه روزنامه نگار محله ای، منطقه ای و بین المللی و… داشته باشیم، بجا نیست.  رونامه نگاران دو دسته هستند؛ روزنامه نگارانی که امنیت شغلی دارند و روزنامه نگارانی که امنیت شغلی ندارند.

تحریریه ها در مورد حقوق خود اطلاعی ندارند

در ادامه، ابراهیمی گفت: من همیشه به همکاران خود می گوییم که ما از مشکلات همه با خبر هستیم اما در مورد خودمان چیزی نمی دانیم. ما به حقوق خود واقف نیستیم و قوانینی که برای ما تصویب شده را نمی دانیم. حتی با این قوانین آشنایی نداریم. بخش های تحریریه ما در شان خود نمی دانند که در مورد حقوق مرتبط با خودشان بدانند. بخش های اداری روزنامه به دلیل سروکار داشتن با این موضوعات خیلی بیشتر با حقوق خود واقف هستند و از مدیران درخواست حقوق دارند. در حالی که تحریریه ها این گونه نیستند. من در کمیته مشاغل روزنامه همشهری عضو بودم و می دیدیم که تقریبا از تحریریه هیچ درخواستی به کمیته ارسال نمی شد. به نظر من باید مسائل شغلی و آگاهی از قوانین مرتبط با آن در گوشه ای از ذهن خبرنگاران ماندگار شود.

این روزنامه نگار، علت اصلی ایجاد نشدن انجمن های صنفی را ناآگاهی از حقوق صنفی دانست و گفت: قانون طبقه بندی مشاغل شاید در بعضی از مطبوعات و روزنامه هایی که پایدار هستند و کارنامه درستی دارند مانند کیهان، اطلاعات، همشهری، رسالت، ایران و… در حال اجرا باشد اما مابقی روززنامه ها به خصوص روزنامه های اصلاح طلب که باید مواظب چیزی که می نویسند باشند و پایداری آنها تحت کنترل است شاید وجود نداشته باشد.

او در پایان ضمن توصیه به همکاران خود در نگهداری فیش های حقوقی ، ماموریت ها، احکام  و قراردادهای شغلی ، تشویق ها و … گفت: زمانی می رسد که به همه این موارد احتیاج پیدا می کنید تا اثبات کنید که خبرنگار هستید. در قراردادهای کاری که با شما بسته می شود حتما لفظ خبرنگار وجود داشته باشد، اگر این لفظ نباشد قانون بازنشستگی مشاغل سخت و زیان آور  شما را بیمه نمی کند. سازمان تامین اجتماعی تمام تلاش خود را می کند که شما از این قانون بهره نبرید. برای اینکه بتوانید حق خود را ثابت کنید باید این مدارک را حفظ کنید.

روزنامه نگار وظیفه انتقاد از قدرت را دارد

در ادامه ارکان زاده با بیان اینکه  ما از علی جنتی به خاطر نوع مسوولیتی که دارد و از علی ربیعی به خاطر سبقه ای که دارد، انتظار زیادی داریم، گفت: یکسری از مسائل تامین اجتماعی ما حل نشده باقی مانده است این درحالی است که در برنامه ششم بسیاری از مسائل قابل حل شدن است. اگر یک کارگروه جدی در مورد این موضوع تشکیل شود ما مسائل را مطرح می کنیم. باید بتوانیم هدف گذاری را به گونه ای مطرح کنیم که در پایان برنامه ششم به نقطه ای برسیم که در منطقه از نظر رسانه ای حرفی برای گفتن داشته باشیم. این امر زمانی محقق می شود که از امنیت، تامین اجتماعی و… برخوردار باشیم.

در ادامه، فتاح زاده با اشاره به اینکه دولت و حاکمیت باید بپذیرد که آیا می خواهند به آنها انتقاد شود یا خیر، گفت: وظیفه روزنامه نگاران این است که از قدرت انتقاد کنند اما به شکل های مختلف تلاش می شود تا روزنامه نگاران به عنوان نهاد منتقد قدرت سیاسی و اقتصادی از این حیطه خارج شوند. این امر باعث می شود نهاد رسانه ای در کشور ضعیف شود و رسانه های ضعیف نمی توانند برای خود تشکیلاتی داشته باشند.

در ادامه این نشست، پنل دوم با موضوع «رسانه و مسائل اجتماعی» با حضور محمد مهدی فرقانی، عضو هیات علمی دانشگاه علام طباطبایی، مجید رضائیان، استاد دانشکده خبر دانشگاه آزاد اسلامی و  محمد فاضلی، جامعه شناس، برگزار شد.

فرقانی در ابتدای این پنل گفت: بحث رسانه و مسائل اجتماعی به مباحث کلان تر و مهمتر حقوق روزنامه نگار و مسوولیت های اجتماعی آنها پیوند می خورد. این بحث دستاورد رنسانس و انقلاب صنعتی در اواخر قرن ۱۹ است. برای اینکه بدانیم روزنامه نگاران چه مسوولیت هایی دارند باید به بحث حقوق و مسوولیت های اجتماعی آنها برگردیم که بخشی از نظام جامع حقوقی است. ما اگر ارکان روزنامه نگاری حرفه ای را در نظر بگیریم، استقلال و امنیت شغلی، اصول اخلاق حرفه ای، استقلال اقتصادی و … پایه های نظامی هستند که باید در یک جامعه مستقر شوند تا رسانه ها کارکرد اصلی خود را داشته باشند.

این استاد علوم ارتباطات با بیان اینکه بحث حقوق و مسوولیت های اجتماعی تائید کننده این است که روزنامه نگاران باید در چارچوب خاص خود از حقوق لازم برخوردار باشند، گفت: این حقوق شامل امنیت شغلی، حق دسترسی به منابع اطلاعاتی، انتشار آزادانه اطلاعات، حق نظارت بر محیط و… است. حق نظارت بر محیط به معنای نظارت بر جریان قدرت و ثروت در جامعه است. وجه دیگر این نظام به مسوولیت های اجتماعی بر می گردد. اگر روزنامه نگاران از حقوق قانونی خود برخوردار شدند مثل حق آگاه کردن، هوشیار کردن و… باید پاسخگوی اعمال خود نیز باشند. این حق به معنای این نیست که روزنامه نگار به  هتک حرمت، افترا، تجاورز به حریم خصوصی ، عدم صداقت و .. بپردازد. روزنامه نگاران به دلیل آزادی، حق ندارند کرامت انسانی را زیر سوال ببرند.

فرقانی در پایان گفت: ما تا به امروز می بینیم علیرغم تمام قوانین مطبوعاتی که وجود دارد قانونی تحت عنوان قانون روزنامه نگار وجود ندارد. ما فاقد یک تشکل فراگیر صنفی هستیم تا بر حقوق روزنامه نگاران و عملکرد حرفه ای آنها  نظارت داشته باشد.

در ادامه فاضلی گفت: فضای رسانه های کشور، فضایی اساسا سیاسی است. به طوری که رسانه های ما  مساله کمبود آب ، مساله ریزگردها و … را به مباحث سیاسی مرتبط می دانند.

او در ادامه ، تیتر های رسانه های مختلف را در مورد واکنش آنها نسبت به مسائل مختلف خواند و به تحلیل آنها پرداخت.

انتهای پیام