زمان انتشار : ۴ مهر ,۱۳۹۵ | ساعت : ۱۰:۰۰ | کد خبر : 454965 |

گزارشی از واکنش‌ها به تحلیل شفقنا رسانه از صفحه اول «هفت صبح»

شفقنا رسانه- تحلیل دیروز صفحه اول روزنامه‌های ۳ مهر درباره‌ی روزنامه‌ی هفت صبح (اینجا) با واکنش‌هایی روبه‌رو شد. این موضوع در یکی از گروه‌های تخصصی تلگرامی بیشتر مورد توجه قرار گرفت و مباحثی در رد و تأیید این مطلب بیان شد. آنچه در ادامه می‌خوانید گزارشی از این بحث‌ها است. مطالب تحلیل صفحه اول روزنامه‌ها حدود دو سال است که به طور مرتب در صفحه رسانه شفقنا با توجه به مطالب و چینش هر روز مطالب منتشر می‌شود. علاوه بر خواندن این مطلب(اینجا)، توجه به دو نکته ضروری است، مطلب یک گزارش است و تمرکز بر یک روزنامه خاص نیست و دوم، اغلب در بررسی‌ها نسبت پرداخت یک روزنامه به سایر روزنامه‌ها مورد توجه قرار می‌گیرد.

محمدجواد ترابی، معاون سردبیر روزنامه هفت صبح اولین کسی بود که به این تحلیل واکنش نشان داد و گفت: این سطحی ترین تحلیلی بود که تا به حال درباره روزنامه دیدم. دوستان که می خواهند نقد کنند دست کم روزنامه را به صورت چاپی یا الکترونیکی تهیه کنند و بعد از مطالعه نقد کنند. نه صرفا با برداشت های ناشیانه از تیترها حکم صادر کنند. منابع بسیاری در اینترنت درباره فرق واژه زرد و عامه‌پسند موجود است.

قادر باستانی  هم در این گروه با پرداختن به تعریف رسانه زرد، عملکرد این روزنامه را نسبت به بسیاری از رسانه‌های چاپی، حرفه‌ای تر دانست و گفت: رسانه زرد، به رسانه‌ای اطلاق می‌شود که پایش را از اصول حرفه‌ای و اخلاقی روزنامه‌نگاری بیرون گذاشته و درباره‌ی موضوعاتی مانند رسوایی و تهمت‌های اخلاقی، دلالی تهمت و شبهه وارد کردن به دیگران یا دست آویز کردن موضوعات احساسی برای سوء‌استفاده بردن از آنها، اطلاق می‌شود. ویژگی اصلی رسانه زرد، «جلب توجه خوانندگان به هر بهایی است» که برای افزایش تیراژ خود، از تاکتیک‌هایی مانند جنجال‌سازی، با تکیه بر احساسات زودگذر و تب دار و داستان‌پردازی‌های دراماتیک بهره گیرد.

او در ادامه گفت: گستردگی رسانه‌های موبایلی، فرصت خبررسانی را حتی از رادیو و تلویزیون هم گرفته است؛ پس رسانه‌ها باید به طریقی بتوانند به حاشیه‌ها و زوایای پنهان اخبار بپردازند تا مخاطب خود را از دست ندهند. تیترهای صفحه اول این روزنامه، معمولاً هوشمندانه و مطابق با ذائقه مخاطب ایرانی و مطالب روز انتخاب می شود و نسبت به روزنامه‌های دیگر جالب است. البته در متن اخبار کاستی‌هایی وجود دارد که بیشتر به سرعت کار و محدودیت‌های رسانه‌ای برمی‌گردد. به عقیده من یک روزنامه باید بتواند، مخاطب را برای خرید تهییج کند، اما نه هیجان توخالی و کاذب. روزنامه هفت صبح، در این زمینه تا حدود زیادی موفق بوده است.

ترابی در پیام دیگری با بیان این که شاید محک و معیار این تحلیل آگاهی‌بخش بودن یا صرفا سرگرم‌کننده بودن مطالب باشد، گفت: نمی توان با قطعیت ادعا کرد که این مطلب آگاهی بخش است و اصلاً سرگرم کننده نیست یا این که سرگرم‌کننده است و اصلا به آگاهی نمی‌افزاید.

او در ادامه گفت: سنگینی کفه به سوی آگاهی‌بخشی یا صرفا سرگرم‌کننده بودن، آن هم به هر روش ممکن، می‌تواند تا حدود زیادی تکلیف را روشن کند که با رسانه زردی که محتوایی کاذب مانند معافیت‌های جدید سربازی را (که تکرار مکررات است عمدتا) تیتر خود می‌کند طرف هستیم یا رسانه‌ای با زبان مردم و عامه‌پسند مسائل پیچیده‌ای چون ماجرای هواپیمای رئیس جمهور را بررسی می‌کند و با زبانی عمومی‌تر بیان می‌کند؛ اشاره به گزارش امروز که از روی نام مختصر و انحصاری  حک شده روی بدنه هواپیمای رئیس جمهور و بررسی در فلایت‌رادار مشخص شده که این هواپیما به واشنگتن رفته است و با بررسی پارکینگ نظامی هواپیما و سابقه خبر (هواپیما رئیس جمهور پیشین) پی به اصل ماجرای هزینه پارکینگ و مسائل امنیتی دیگر برده شد. فکر می‌کنم این دست مطالب فرسنگ‌ها با زردنویسی فاصله دارد.

روح الله انصاری همچنین در این بحث مشارکت کرد و گفت: من مشتری هفت صبح نیستم، اما به نظرم نرم خبر با خبر زرد فرق می کند. هفت صبح زرد نیست؛ اما شاید زیادی عامه پسند است. این موضوع به سیاست های روزنامه و خوانندگانش برمی‌گردد. او البته ادعا کرد این روزها برای مخالفت با هر رسانه‌ای به آن زرد می‌گویند و به نقل قول یکی از هنرمندان تلویزیونی درباره‌ی این روزنامه اشاره کرد که به جای قبول یا رد شایعه‌ای درباره‌ی دستمزد خود، روزنامه را زرد خطاب کرده بود.

حسن قربانی هم در این زمینه گفت: امروز وقتی که با تیترهای «ناگفته های شیدا و … سالوادور» و «مریم و سحر در دولت‌های کانادا و امریکا» در روزنامه هفت صبح روبه‌رو شدم، یاد روزنامه‌های زرد افتادم، اما هنگامی که تیترهای دیگری مربوط به معاینه فنی خودروها و محدودیت های فیلترینگ را خواندم، از این ایده فاصله گرفتم و زمانی که تیتر اصلی را در نقطه طلایی صفحه اول (به لحاظ بصری) دیدم، هم زردی گرفتم و هم جدی شدم.

او در ادامه هفت صبح را زرد معمولی و سنتی نمی داند و اعتقاد دارد این روزنامه به خوبی از جذابیت‌های روزنامه‌نگاری زرد استفاده می‌کند و معتقد است: این روزنامه از دریچه تیترهای صفحه نخست، انگشت بر روی نقاط حساس مخاطب و جهت نگاه ها و خواسته‌های عامه می گذارد. تیترهای تقریبا زرد این روزنامه با جذب مخاطب او را وادار می کند تا به تیترهای با اهداف سیاسی خاص این روزنامه هم توجه داشته باشد و این همان چیزی است که به نظرم سیاستگذاران روزنامه در پی آن هستند.

قربانی افزود: یادمان نرود که  زردچوبه زرد در ظاهر تلخ است اما اگر به اندازه در ترکیب اصلی غذا استفاده شود، غذای دلچسبی را برای مخاطب آماده خواهد کرد، حال این غذا چه تاثیری بر افراد می‌گذارد مربوط به آشپز است. در آخر فکر می‌کنم هفت صبح از مسیر زرد به اهداف سیاسی خود کانال می‌زند و این نوعی حرفه‌ای‌گری است.

مهدی محسنی یکی دیگر از اعضای این گروه مطلبی به نقل از محمد سلطانی‌فر، مدرس ارتباطات منتشر کرد که بخش کوتاهی از یک مقاله در شماره پیاپی ۶۰ فصلنامه رسانه مربوط به زمستان ۱۳۸۳ با عنوان «زرد نویسی در رسانه‌ها» (مطلب کامل اینجا) درباره‌ی این موضوع است.

ترابی بررسی زرد یا نبودن رسانه بر اساس فرم را با نشریات بومی سازگار ندانست و گفت: این نوع تحلیل فرم برای تعیین محتوای زرد در بررسی نشریات بومی خیلی سازگار نیست و بیشتر با محتوای روزنامه‌های اروپایی هم‌خوان است. به طور مثال مورد دوم در مورد تیتر درشت، کاری است که وطن امروز بارها انجام داده ولی روزنامه زرد نیست. یا مورد پنجم درباره عکس بزرگ (احتمالا در قطع تابلویید) تحلیل فرم صورت گرفته، در روزنامه تازه‌نفس صبح‌نو صورت گرفته ولی این روزنامه هم زرد نیست. در صورتی که روزنامه بریتانیایی «نیوز‌ اف ‌دِ ورلد» که متعلق به رابرت مرداک بود و در بریتانیا منتشر می‌شد، روزنامه زرد درست در همین قطع بود.

به عقیده ترابی تحلیل زردی رسانه با بررسی فرم نیاز به پژوهشی بومی دارد و می‌‌توان به مواردی چون استفاده از فونت‌های مختلف، رنگ‌‌های مختلف در فونت‌های به کار رفته در یک صفحه یا مواردی چون استفاده بی‌جهت و صرفا برای زیبایی از عکس کودکان اشاره کرد.

انتهای پیام

انتهای پیام

media.shafaqna.com

شفقنا در شبکه های اجتماعی: توییتر | اینستاگرام | تلگرام

پاسخ به این نظر

Please enter your comment!
Please enter your name here