زمان انتشار : ۷ مهر ,۱۳۹۵ | ساعت : ۰۳:۴۵ | کد خبر : 454947 |

عکاسی از لحظه‌های تلخ و باورنکردنی جنگ تحمیلی؛ روایتی از عربعلی هاشمی

شفقنا رسانه– سال ۴۷ با کار در عکاسخانه‌ی ظریفیان با عکاسی آشنا می‌شود و بعد از چند جا کار کردن، در بخش چاپ و ظهور عکس خبرگزاری ایرنا شروع به کار می‌کند. بعد از انقلاب به دلیل تغییرات پیش آمده در خبرگزاری، هاشمی و چند نفر از نیروهای جوان به سرویس عکس ملحق می‌شوند؛ این آغازی است برای ورود به حرفه عکاسی خبری تا سه دهه بعد که دبیری عکس ابرار، آزادگان، بشیر و نامه‌ی ایران را هم تجربه کرد و حدود سال ۸۵ دوربین را زمین گذاشت. عربعلی هاشمی، عکاس دفاع مقدس در گفت‌وگو با شفقنا رسانه می‌گوید: عکس‌ها و فیلم‌های دفاع مقدس تاریخ این مملکت هستند و باید جمع‌آوری شوند، اگر فکری برای جمع آوری آن‌ها نشود از بین می‌روند.

شهادت شیرودی

در زمان جنگ تحمیلی از طرف خبرگزاری ایرنا و ستاد تبلیغات جنگ، به مناطق جنگی اعزام ‌شد. وظیفه داشت مناطق غربی مثل پاوه، سردشت و … را پوشش دهد. بعد از آن هم از مناطق بازسازی شده مثل خرمشهر، ایلام، کرمانشاه، مهران و…عکس می گیرد و این عکس‌ها (قبل و بعد از بازسازی) در کتاب چاپ می‌شود. در این مأموریت‌ها چندبار به پادگان ابوذر رفته بود تا زمان دیدار رزمنده‌ها با امام جمعه‌ها و نیز هنگام عملیات‌ها از آن‌ها عکس بگیرد. هاشمی با اشاره به عکس‌های پس از شهادت شیرودی می‌گوید: قرار بود من به همراه خبرنگار با شهید شیرودی به عملیات برویم، ولی آن روز خبرنگار دیر رسید و ما جا ماندیم. چند دقیقه بعد خبر رسید که هلیکوپتر شهید شیرودی را زدند. وقتی جسد ایشان را آوردند، ما در محل بودیم و عکس گرفتیم. خیلی شجاع و دوست داشتنی بود، همه از او راضی بودند. بدون توقع و چشم داشت در گرمای پادگان ابوذر که هر لحظه بمباران می‌شد، مقاومت می‌کرد.

image-6

image-5

فاجعه ایرباس ای۳۰۰

در فاجعه ایرباس ای۳۰۰  که توسط ناو امریکایی مورد حمله قرار گرفت، هاشمی از خبرگزاری ایرنا برای عکس گرفتن از حادثه اعزام شد. او می‌گوید: هنوز باورش برایم سخت است. ساعت ۱۲ ظهر بود و من در دفتر خبرگزاری، تازه از برنامه رسیده بودم. به من خبر دادند چند نفر در فرودگاه منتظرم هستند. ۱۰ نفری در هواپیما بودیم و اصلا اطلاعی از حادثه نداشتم و نمی‌دانستم آمریکا هواپیمای مسافربری را زده است. حضور چند کارشناس هواپیمایی در سفر باعث شده بود تا به قضیه مشکوک شوم.

این عکاس دفاع مقدس ادامه می‌دهد:  هر بار سؤال می‌پرسیدم پاسخی دریافت نمی‌کردم. وقتی رسیدیم ما را به هتل بردند. در خیابان‌ها خبری از چیزی نبود و همچنان موضوع برایم معما بود. هر بار می‌خواستم به سمت ساحل بروم حفاظت مانع می‌شد تا اینکه دوربین را قایم کردم و رفتم.

او می‌گوید: از جسد بچه‌ها و زنان فهمیدم که هواپیمای مسافربری مورد هدف قرار گرفته است. ابتدا مانع عکس گرفتن من شدند ولی بعد اجازه دادند و شروع کردم به عکس گرفتن. مادری را دیدم در همان حالت که شهید شده بود، محکم نوزادش را بغل گرفته بود. کسی باور نمی‌کرد هواپیمای مسافربری را بزنند. من تنها عکاس در محل حادثه بودم ولی بعد از آن در سردخانه، عکاسان دیگری هم حضور داشتند.

عکس‌های این حادثه در آرشیو ایرنا هستند. هاشمی می‌گوید: تنها چند عکس از ایرباس به روزنامه‌ها دادیم و چند عکس هم به خبرگزاری‌های خارجی مخابره کردیم.

تلخ‌ترین صحنه

او جنگ، آوارگی‌ها، بمباران و… را پر از صحنه‌های فراموش‌نشدنی و غم‌انگیز می‌داند، اما کدام تصویر است که هیچ وقت فراموش نمی‌کند: دست‌هایم می‌لرزید، توان ایستادن نداشتم. نمی‌توانستم عکس بگیرم. رزمنده جوانی سرش از بدنش جدا شده بود، ۲۰ قدم با تفنگش راه رفت و بعد افتاد. تلخ‌ترین صحنه‌ای بود که عکس گرفتم. مگر می شود این صحنه ها از خاطرم برود. من خودم گاهی اوقات یک دفعه از خواب می‌‏پرم. فکر می‌‏کنم اسیر شدم.

اما این خاطرات چه‌طور به نسل‌های جدید جامعه منتقل می‌شود که هیچ خاطره‌ای از دفاع مقدس ندارند و بیشترین تجربه‌شان محدود به دیدن فیلم‌های سینمایی است. هاشمی می‌گوید: جنگ فراموش نشدنی است و باید عکس‌های جنگ تحمیلی را در معرض دید عموم بگذارند. جوان امروز باید بداند جنگ تحمیلی چگونه بوده است. تشنگی، گرسنگی، محاصره شدن و تمام صحنه‌های تلخ را درک کند.

image-2

image-7

اگر چه یکی از فعالیت‌‌های مهم انجمن عکاسان انقلاب و دفاع مقدس آرشیو عکس‌ها و آثار مربوط به دفاع مقدس است اما هاشمی اینها را کافی نمی‌داند. او گلایه‌هایی هم از برخورد سازمان‌های مختلف با عکس‌های دفاع مقدس دارد و می‌گوید: بعضی از عکاس‌ها ناراضی هستند. باید قانونی بگذارند و درصدی را برای عکاس در نظر بگیرند، نه اینکه، چون عکس را از فلان روزنامه خریده‌اند، عکاس سهمی نداشته باشد.

به عقیده هاشمی اگر فروش عکس درست بود و عکس‌ها بهتر دسته‌بندی می‌شد، این مشکلات پیش نمی‌آمد. او می‌گوید: الآن عکس‌ها را یک سازمان در کتابی چاپ می‌کند بدون این که حتی یک نسخه از آن کتاب را به عکاس آن بدهند. این عکاس جانش را در خطر انداخته است. این عکس‌ها تاریخ مملکت هستند، چرا با پرداخت هزینه به عکاس‌ها، این عکس‌ها را جمع نمی‌کنند. آقای میر هاشمی، رئیس انجمن عکاسان انقلاب و دفاع مقدس قدم‌هایی برداشته‌اند ولی باید کار اساسی کرد. ستاد تبلیغات جنگ وقتی عکسی را چاپ می‌کرد پول عکس را به عکاس پرداخت می‌کرد. مهم پول نیست بلکه مهم بهایی است که به عکاس و زحماتش داده می‌شود.

image-4

بهبود فضا برای عکاسی خبری

او در پاسخ به پرسشی درباره‌ی این که فضا برای عکاسی خبری بهتر و راحت‌تر بود، می‌گوید: عکاسی اجتماعی بستگی زیادی به برخورد عکاس و روابط عمومی او دارد. از زمان آقای هاشمی روز به روز سخت‌گیری‌ها کمتر شد ولی قبل از آن برای عکاسی خیلی دردسر داشتیم.

dsc_8066

هاشمی البته امکانات و پیشرفت فناوری‌ها را هم در این شرایط مهم می‌داند و می‌گوید: در قدیم دوربین‌ها آنالوگ بود و حتی دلمان نمی‌آمد از خودمان عکس بگیریم. عکاسی در شب امکان پذیر نبود و پیدا کردن فیلم برای دوربین مشکل بود. برای عکاسی باید ساعت‌ها و حتی روزها پیاده‌روی می‌کردیم. امروزه عکاسی از لحاظ امکانات خیلی آسان‌تر شده است و مشکلات قدیم را ندارد. با دوربین‌های دیجیتال می‌توان هزاران فریم در ساعت‌های مختلف روز عکس گرفت اگرچه هنوز هم عکاسان اجازه عکاسی در بعضی حیطه‌ها را ندارند.

گزارش از زهرا حکیمی

پ.ن. عکس‌های قدیمی را عربعلی هاشمی در اختیار شفقنا قرارداده است.

انتهای پیام

انتهای پیام

media.shafaqna.com

شفقنا در شبکه های اجتماعی: توییتر | اینستاگرام | تلگرام

پاسخ به این نظر

Please enter your comment!
Please enter your name here